Մայիս 2026 - էջ 5

Թրամփը խոստանում է դադարեցնել դաշնային վառելիքահարկը՝ Իրանի շուրջ պատերազմի հետևանքով բենզինի թանկացման ֆոնին

Միացյալ Նահանգների նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ վարչակազմը քննարկում է դաշնային բենզինի հարկի ժամանակավոր դադարեցումը՝ ամերիկացի վարորդների ծախսը մեղմելու նպատակով։ Այդ հայտարարությունը հնչել է այն բանից հետո, երբ Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի ռազմական գործողություններից հետո նավթի և վառելիքի գները կտրուկ բարձրացել են, իսկ ԱՄՆ-ում բենզինի միջին գինը, ըստ հրապարակման, հասել է վերջին չորս տարվա առավելագույնին։ Թեման կարևոր է նաև Հայաստանի համար, քանի որ Իրանի շուրջ լարվածությունը և նավթի շուկայի տատանումները անմիջապես ազդում են համաշխարհային էներգակիրների գների վրա։

ԱՄՆ կոնգրեսականները պահանջում են բացահայտել արտաքսման գաղտնի թռիչքների պայմանները

ԱՄՆ Ներկայացուցիչների տան 40 դեմոկրատ օրենսդիրներ դիմել են Դաշնային ավիացիոն վարչությանը՝ պահանջելով արձագանքել ներգաղթյալների արտաքսման թռիչքների ընթացքում ենթադրվող վատ վերաբերմունքի և անմարդկային պայմանների մասին տեղեկություններին։ Նրանց նամակում քննադատվում է ներգաղթի և մաքսային վերահսկողության ծառայության կողմից վարձակալված օդանավերով իրականացվող փոխադրումների գաղտնի բնույթը և հրապարակային վերահսկողությունից դրանք հեռու պահելու փորձը։ Հարցը վերաբերում է ԱՄՆ ներգաղթային քաղաքականության ամենավիճահարույց ուղղություններից մեկին և մարդու իրավունքների ու պետական հաշվետվողականության թեմաներին։

Թրամփը հայտարարել է, որ Իրանի հետ հրադադարը «կախված է մազից»

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, թե Իրանի հետ գործող հրադադարը «կախված է մազից» և Վաշինգտոնը քննարկում է Հորմուզի նեղուցով նավերի ամերիկյան ռազմածովային ուղեկցությունը վերականգնելու հնարավորությունը։ Նրա խոսքով՝ այդ քայլը կարող է ուղղված լինել Իրանի սահմանափակումները հաղթահարելուն և ծովային հաղորդակցությունը պահպանելուն։ Թրամփը նաև մերժել է Թեհրանի ներկայացրած խաղաղության առաջարկները՝ ընդգծելով, որ ներքաղաքական ճնշման տակ չէ։ Իրանի շուրջ նոր լարվածությունը կարևոր է նաև Հայաստանի համար, քանի որ այն առնչվում է տարածաշրջանային անվտանգությանը և միջազգային էներգետիկ ուղիներին։

Բժիշկները զգուշացնում են՝ հաստ աղու հիդրոթերապիան գիտական հիմք չունի և կարող է վտանգավոր լինել

Սոցիալական ցանցերում տարածվող հաստ աղու հիդրոթերապիան, որ հաճախ ներկայացվում է որպես «մաքրող» կամ «թունազերծող» միջոց, բժշկական մասնագետների գնահատմամբ չունի բավարար գիտական հիմնավորում։ Ամերիկացի գաստրոէնտերոլոգները նշում են, որ այն կարող է որոշ մարդկանց մոտ կարճատևորեն մեղմել փքվածությունն ու փորկապությունը, սակայն չի վերացնում խնդրի պատճառը և երբեմն առաջացնում է լուրջ բարդություններ։ Նրանց խոսքով՝ լյարդը, երիկամները և աղիքային համակարգը բնականոն դեպքում ինքնուրույն են հեռացնում նյութափոխանակության արգասիքները, իսկ նման միջամտությունները սովորաբար չեն առաջարկվում ո՛չ մարսողական առողջության, ո՛չ ընդհանուր «առողջացման» նպատակով։

Եվրամիությունը մեղմել է Սիրիայի հետ համագործակցության համաձայնագրի սահմանափակումները

Եվրամիությունը դադարեցրել է Սիրիայի հետ գործընկերության մասին համաձայնագրի մասնակի կասեցման մի մասը՝ ազդարարելով Դամասկոսի նկատմամբ իր քաղաքականության որոշակի ճշգրտում։ Խոսքը վերաբերում է Եվրոպական տնտեսական համայնքի և Սիրիայի Արաբական Հանրապետության միջև համագործակցության մասին համաձայնագրին, որի առանձին դրույթներ նախկինում սառեցվել էին քաղաքական ու անվտանգային պատճառներով։ Քայլը կարևոր է Մերձավոր Արևելքի զարգացումների համատեքստում, քանի որ Սիրիայի շուրջ ցանկացած փոփոխություն անմիջական նշանակություն ունի նաև տարածաշրջանային կայունության և եվրոպական քաղաքականության համար։ Հայաստանի համար թեման ուշագրավ է թե՛ Սիրիայի հայկական համայնքի, թե՛ ավելի լայն տարածաշրջանային վերադասավորումների տեսանկյունից։

Թրամփի դեմ մահափորձի գործով մեղադրյալը դատարանում չընդունեց մեղադրանքը

Դոնալդ Թրամփի դեմ անցած ամիս Վաշինգտոնում կազմակերպված միջոցառման ընթացքում ենթադրյալ մահափորձի գործով մեղադրվող Քոուլ Թոմաս Ալենը դատարանում չընդունեց իրեն առաջադրված բոլոր մեղադրանքները։ Երկուշաբթի օրը կայացած լսման ժամանակ նա անձամբ հայտարարությամբ հանդես չի եկել, իսկ դիրքորոշումը ներկայացրել է նրա փաստաբանը։ Գործը վերաբերում է ԱՄՆ նախկին նախագահի անվտանգությանն առնչվող ծանր մեղադրանքների, ուստի այն շարունակում է մնալ ամերիկյան քաղաքական և իրավական օրակարգի ուշադրության կենտրոնում։

Լոնդոնի Թագավորական օպերան պահանջում է ազատ արձակել Վրաստանում դատապարտված Պաատա Բուրչուլաձեին

Լոնդոնի Թագավորական օպերան Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Քիր Սթարմերին կոչ է արել միջամտել վրացի հանրահայտ բաս Պաատա Բուրչուլաձեի գործին։ 71-ամյա երգիչը, որը ելույթներ է ունեցել աշխարհի առաջատար բեմերում, Վրաստանում ձերբակալվել էր հոկտեմբերին՝ Թբիլիսիում հակակառավարական բողոքի ակցիային մասնակցելուց հետո։ Անցած շաբաթ դատարանը նրան դատապարտել է յոթ տարվա ազատազրկման՝ իշխանությունը բռնի կերպով տապալելու փորձի մեղադրանքով։ Գործը միջազգային արձագանք է առաջացրել, քանի որ խոսքը վերաբերում է թե՛ մշակութային ճանաչված դեմքի, թե՛ Վրաստանում ժողովրդավարական ազատությունների վիճակին։

Պենտագոնը ստուգում է Մարկ Քելիի հայտարարությունները ԱՄՆ զինապաշարների նվազման մասին

ԱՄՆ պաշտպանության նախարար Փիթ Հեգսեթը հայտարարել է, թե սենատոր Մարկ Քելիի հրապարակային խոսքը ԱՄՆ զինապաշարների նվազման մասին փոխանցվել է Պենտագոնի իրավաբաններին՝ գաղտնի տեղեկության հնարավոր բացահայտման գնահատման համար։ Քելին, սակայն, պնդում է, որ իր հիշատակած տվյալները գաղտնի չեն եղել, քանի որ դրանք հնչել են հենց նախարարի կողմից՝ հրապարակային լսումների ընթացքում, երդման ներքո։ Վեճը ծագել է այն բանից հետո, երբ սենատորը CBS-ին ասել էր, որ Իրանի հետ վերջին հակամարտության ֆոնին ամերիկյան մի շարք բարձրարժեք հրթիռային պաշարներ զգալիորեն նվազել են։ Թեման նշանակալի է նաև ավելի լայն ռազմաքաղաքական իմաստով, քանի որ վերաբերում է ԱՄՆ ռազմական պատրաստությանն ու համաշխարհային զսպման կարողությանը։

ԵՄ-ն մերժել է Շրյոդերի հնարավոր միջնորդությունը Ուկրաինայի հարցով

Եվրամիության արտաքին քաղաքականության բարձր ներկայացուցիչ Կայա Կալլասը հայտարարել է, որ Գերմանիայի նախկին կանցլեր Գերհարդ Շրյոդերը չի կարող ընկալվել որպես անաչառ միջնորդ Ուկրաինայի պատերազմի կարգավորման շուրջ հնարավոր բանակցություններում։ Այդ արձագանքը հնչել է այն բանից հետո, երբ Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը առաջարկել էր Շրյոդերի թեկնածությունը՝ Եվրոպայի հետ շփումները վերականգնելու նպատակով։ Բրյուսելը շեշտում է, որ նման դեր կարող է վստահվել միայն այն անձի, որի անկախության ու քաղաքական անաչառության վերաբերյալ կասկածներ չկան։ Ուկրաինական պատերազմին առնչվող ցանկացած դիվանագիտական տեղաշարժ շարունակվում է մնալ նաև Հարավային Կովկասի համար նշանակալի միջազգային թեմա։

Իսրայելցի զինծառայողները պատժվել են Լիբանանում Աստվածածնի արձանի պղծման համար

Իսրայելի պաշտպանության բանակը հայտնել է, որ երկու զինծառայող շաբաթներ կանցկացնեն ռազմական բանտում՝ հարավային Լիբանանում քրիստոնեական սրբապատկերի պղծման համար։ Միջադեպը հրապարակային արձագանք է ստացել այն բանից հետո, երբ համացանցում տարածվել է լուսանկար, որտեղ զինվորներից մեկը ծխախոտ է դրել Աստվածածնի արձանի բերանին, իսկ երկրորդը լուսանկարել է այդ տեսարանը։ Իսրայելական կողմը հայտարարել է, որ դեպքը գնահատվել է մեծ խստությամբ։ Հարավային Լիբանանում իսրայելական գործողությունների ֆոնին այս դեպքը նոր քննադատություն է առաջացրել քրիստոնեական համայնքների նկատմամբ վերաբերմունքի վերաբերյալ։

Google-ը զգուշացնում է՝ արհեստական բանականությամբ կիբերհարձակումները դարձել են զանգվածային սպառնալիք

Google-ի սպառնալիքների հետախուզական խումբը հայտնել է, որ ընդամենը մի քանի ամսում արհեստական բանականությամբ օժտված կիբերհարձակումները վերածվել են լայնածավալ և համակարգված սպառնալիքի։ Ըստ զեկույցի՝ թե՛ հանցավոր խմբերը, թե՛ պետությունների հետ առնչվող դերակատարները առևտրային արհեստական բանականության մոդելները կիրառում են հարձակումները կատարելագործելու և արագորեն մեծ ծավալով իրականացնելու համար։ Խնդիրը վերաբերում է ոչ միայն առանձին ընկերությունների անվտանգությանը, այլև պետական կառույցներին, ֆինանսական համակարգերին և կենսական նշանակության ենթակառուցվածքներին։ Այս գնահատականը կարևոր է նաև Հայաստանի համար, քանի որ կիբեռանվտանգությունը տարածաշրջանային և համաշխարհային ռիսկերի պայմաններում դառնում է ազգային անվտանգության բաղադրիչ։

Հանտավիրուսի բռնկում զբոսանավում․ ԱՄՆ-ի և Ֆրանսիայի տարհանված քաղաքացիների մոտ վարակ է հաստատվել

Իսպանիայի Կանարյան կղզիներ հասած MV Hondius զբոսանավից տարհանված ԱՄՆ-ի և Ֆրանսիայի քաղաքացիների մոտ հաստատվել է հանտավիրուսային վարակը։ Ֆրանսիայի առողջապահության նախարարը հայտնել է, որ Փարիզ վերադարձած ֆրանսիացի կնոջ վիճակը վատթարանում է, իսկ ԱՄՆ իշխանությունները նշել են, որ հայրենադարձված ուղևորներից մեկը դրական թեստ է ունեցել Անդերի վիրուսի նկատմամբ։ Բռնկումը սկսվել էր նավի՝ Արգենտինայից մեկնելուց հետո և արդեն հանգեցրել է երեք մահվան դեպքի։ Միջազգային առողջապահական կառույցները միաժամանակ շեշտում են, որ իրավիճակը լուրջ է, սակայն այն չի համեմատվում ՔՈՎԻԴ-19-ի համավարակային սցենարի հետ։

Արհեստական բանականությամբ Մոլիերի ոճով նոր բեմադրություն են ստեղծել Ֆրանսիայում

Փարիզի Սորբոնի համալսարանի գիտնականներն արհեստական բանականության գործիքի օգնությամբ ստեղծել են Մոլիերի ոճին մոտ փորձարարական բեմական գործ, որը ներկայացվել է Վերսալում։ Նախագիծը միավորել է երկխոսության, երաժշտության, զգեստների և բեմանկարչական լուծումների մշակումն՝ արհեստական բանականության մասնակցությամբ։ Ավելի քան երեք ու կես դար անց ֆրանսիական դասական թատերագրի ստեղծագործական լեզվի նմանակման այս փորձը նոր քննարկում է բացել մշակույթի և տեխնոլոգիայի հարաբերության շուրջ։ Թեման ուշադրության արժանի է նաև այն պատճառով, որ արհեստական բանականության կիրառությունը մշակութային ժառանգության վերամեկնաբանման մեջ արագորեն ընդլայնվում է ամբողջ աշխարհում։

Կանադայում ծովային թռչունների ձվերում «հավերժական քիմիականների» կտրուկ նվազումը կապում են կարգավորման խստացման հետ

Կանադայում կատարված նոր, գրախոսված ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ Սենթ Լոուրենսի ջրային ավազանում հյուսիսային գանետի ձվերում որոշ վտանգավոր ՊՖԱՍ միացությունների մակարդակը 55 տարվա ընթացքում նվազել է մինչև 74 տոկոսով։ Հետազոտողները արձանագրել են, որ աղտոտվածության աճը համընկել է այս նյութերի լայն կիրառման տասնամյակների հետ, իսկ նվազումը՝ կարգավորիչ սահմանափակումների ուժեղացման շրջանի հետ։ Արդյունքները դիտվում են որպես ապացույց, որ երկարաժամկետ բնապահպանական վերահսկողությունն ու պետական կանոնակարգումը կարող են շոշափելի արդյունք տալ։ Թեման նշանակալից է նաև ավելի լայն իմաստով, քանի որ ՊՖԱՍ նյութերի ազդեցությունը շարունակում է մնալ հանրային առողջության և շրջակա միջավայրի միջազգային օրակարգում։

Արհեստական բանականության գլխավոր վտանգը՝ աշխատավայրում վերահսկողության խորացումը

Աշխատանքի շուկայի շուրջ արհեստական բանականության քննարկումները հաճախ կենտրոնանում են աշխատատեղերի հնարավոր կրճատման վրա, սակայն increasingly տեսանելի է մեկ այլ միտում՝ աշխատողների նկատմամբ թվային վերահսկողության ուժեղացումը։ Հոդվածի հիմնական միտքն այն է, որ աշխարհի տարբեր երկրներում գործատուները ԱԲ գործիքներ են կիրառում ոչ միայն արտադրողականությունը բարձրացնելու, այլև աշխատուժը գնահատելու, հետևելու և կարգապահական որոշումներ ընդունելու համար։ Այդ գործընթացը ձևավորում է նոր անհավասարություն՝ նրանց միջև, ովքեր ԱԲ-ն օգտագործում են իրենց կարողությունները ընդլայնելու համար, և նրանց, ում աշխատանքային առօրյան կառավարվում է անթափանց ալգորիթմներով։ Թեման կարևոր է նաև Հայաստանի համար, քանի որ թվայնացումն ու հեռավար աշխատանքի գործիքները տեղական շուկայում ևս արագորեն տարածվում են։

Պեկինը հայտարարում է Վաշինգտոնի հետ տարաձայնությունները մեղմելու պատրաստակամության մասին

Չինաստանի իշխանությունները հայտարարել են, որ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի առաջիկա այցի ընթացքում պատրաստ են ջանքեր գործադրել Վաշինգտոնի հետ առկա տարաձայնությունները մեղմելու համար։ Խոսքը վերաբերում է աշխարհի երկու խոշորագույն տնտեսությունների հարաբերություններին, որոնք նշանակություն ունեն ոչ միայն երկկողմ օրակարգի, այլև համաշխարհային շուկաների և միջազգային անվտանգության համար։ Պեկինի այս ուղերձը վկայում է, որ կողմերը ձգտում են այցը վերածել քաղաքական երկխոսության և գործնական պայմանավորվածությունների հարթակի։ Հայաստանի համար նման զարգացումները կարևոր են, քանի որ ԱՄՆ-Չինաստան հարաբերությունների փոփոխությունները անդրադառնում են նաև միջազգային տնտեսության և ուժային հավասարակշռության վրա։

Նորվեգիան կասեցրել է ՄԱԿ-ի բնապահպանական ծրագրի ֆինանսավորումը՝ նոր հարցեր առաջ բերելով պլաստիկի մասին պայմանագրի շուրջ

Նորվեգիան, որը ՄԱԿ-ի շրջակա միջավայրի ծրագրի խոշորագույն դոնորն է, ժամանակավորապես կասեցրել է կառույցի ֆինանսավորումը՝ մինչ վերանայված բյուջեի ներկայացումը մայիսի 12-ին։ Այս քայլը մտահոգություն է առաջացրել անդամ պետությունների և բնապահպանական կազմակերպությունների շրջանում, քանի որ ՄԱԿ-ի հովանու ներքո ընթացող պլաստիկի համաշխարհային պայմանագրի շուրջ բանակցություններն արդեն իսկ գտնվում են փակուղում։ Քննարկումները շարունակվում են 2022 թվականից, սակայն վեց փուլ անց դեռևս չի ձևավորվել համաձայնություն այն մասին, թե ինչպես սահմանափակել պլաստմասսայի արտադրությունն ու սպառումը։ Ֆինանսավորման դադարը կարող է լրացուցիչ ճնշում գործադրել այն գործընթացի վրա, որն առնչվում է նաև շրջակա միջավայրի և հանրային առողջության համաշխարհային օրակարգին։

Արհեստական բանականության ներդրումների արդյունքը հաճախ սխալ են չափում, նշում են ոլորտում

Արհեստական բանականության ոլորտում խոշոր ներդրումների պայմաններում բազմաթիվ ընկերություններ դեռևս դժվարանում են հստակ գնահատել այդ միջոցների գործնական արդյունքը։ Microsoft-ի հետ աշխատող մասնագետների գնահատմամբ՝ խնդիրը հաճախ ոչ թե տեխնածին սահմանափակումների, այլ արդյունքի չափման ընտրած եղանակի մեջ է. ղեկավարները չափազանց մեծ ուշադրություն են դարձնում աշխատուժի ծախսերի կրճատմանը և ուշ են նկատում այլ օգուտները։ Նյութը կարևոր է նաև հայկական բիզնեսի ու տեխնոլոգիական համայնքի համար, քանի որ այն վերաբերում է այն հարցին, թե ինչպիսի չափորոշիչներով գնահատել արհեստական բանականության կիրառման իրական ազդեցությունը։

Թեհրանն ու Վաշինգտոնը փակուղում են՝ նավթային շուկաները լարվածության ներքո

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը մերժել է Իրանի վերջին առաջարկը՝ պատերազմը պաշտոնապես ավարտելու և բանակցությունների նոր փուլ բացելու վերաբերյալ։ Թեհրանը պահանջում է ռազմական գործողությունների լիակատար դադար, պատժամիջոցների մեղմացում և Հորմուզի նեղուցի նկատմամբ վերահսկողության պահպանումը, մինչդեռ Վաշինգտոնը պնդում է, որ Իրանը պետք է հրաժարվի միջուկային ծրագրից։ Լարվածությունը ազդել է համաշխարհային էներգակիրների գների վրա՝ աճեցնելով գնաճային ռիսկերը։ Մերձավոր Արևելքում նոր էսկալացիայի վտանգը շարունակում է բարձր մնալ, ինչն անմիջականորեն կարևոր է նաև Հայաստանի համար՝ տարածաշրջանային անվտանգության և էներգետիկ շուկաների տեսանկյունից։

Իրանի արտաքին գործերի խոսնակը՝ միջուկային հարցերի շուրջ՝ «ժամանակին կքննարկվեն»

Իրանի արտաքին գործերի նախարարության խոսնակը արձագանքել է Ռուսաստանի նախագահի պատրաստակամությանը՝ նախկին փորձի հիման վրա ընդունելու Իրանի հարստացված ուրանը։ Թեհրանը, ըստ պաշտոնական մեկնաբանության, նշում է, որ միջուկային հարցերը քննարկվելու են համապատասխան ժամանակին և ձևաչափով։ Թեև հոդվածում ներկայացված է միայն համառոտ մեկնաբանություն, թեման կարևոր է տարածաշրջանի անվտանգության և Իրանի շուրջ դիվանագիտական զարգացումների տեսանկյունից։ Հայաստանի համար Իրանի միջուկային շուրջ լարվածության ցանկացած փոփոխություն նշանակություն ունի ինչպես սահմանային անվտանգության, այնպես էլ տարածաշրջանային հաղորդակցությունների ու արտաքին քաղաքական հաշվեկշռի առումով։