Քովիդից հետո լայնածավալ ուսումնասիրությունը հաստատել է RSV պատվաստանյութերի բարձր արդյունավետությունը տարեցների մոտ

· Առողջություն

Քովիդից հետո լայնածավալ ուսումնասիրությունը հաստատել է RSV պատվաստանյութերի բարձր արդյունավետությունը տարեցների մոտ

ԱՄՆ-ում իրականացված նոր լայնածավալ ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ շնչառական սինցիցիալ վիրուսի՝ RSV-ի դեմ երկու պատվաստանյութերը տարեցների մոտ զգալիորեն նվազեցնում են ծանր ելքերի վտանգը։ 14.8 միլիոն Medicare շահառուների տվյալների հիման վրա գիտնականները պարզել են, որ պատվաստվածների շրջանում RSV-ի պատճառով հոսպիտալացման կամ մահվան հավանականությունը մոտ 80 տոկոսով ցածր է։ Արդյունքները կարևոր են հատկապես այն պատճառով, որ նախնական կլինիկական փորձարկումների ժամանակ արդյունավետությունը գնահատվում էր անսովոր պայմաններում՝ COVID-19 համավարակի ուշ փուլերում։

Միացյալ Նահանգներում հրապարակված նոր լայնածավալ հետազոտությունը ցույց է տվել, որ շնչառական սինցիցիալ վիրուսի՝ RSV-ի դեմ կիրառվող երկու պատվաստանյութերը տարեցների մոտ բարձր պաշտպանություն են ապահովում։ 2023 թվականին շուկա մտցված այդ պատվաստումները, ըստ ուսումնասիրության, էապես նվազեցնում են հոսպիտալացման և մահվան վտանգը RSV-ի հետ կապված դեպքերում։

Տվյալները՝ 14.8 միլիոն Medicare շահառուի հիման վրա

Հետազոտությունը հրապարակվել է սեպտեմբերի 18-ին JAMA Network Open հանդեսում և հիմնված է ԱՄՆ-ի Medicare ծրագրում ընդգրկված 65 տարեկանից բարձր 14.8 միլիոն մարդկանց տվյալների վրա։ ԱՄՆ Սննդի և դեղերի վարչության հետազոտողներն արձանագրել են, որ պատվաստվածների շրջանում RSV-ի պատճառով հիվանդանոց տեղափոխվելու կամ մահանալու հավանականությունը մոտ 80 տոկոսով ցածր է եղել։

Մասնագետների խոսքով՝ սա կարևոր ազդանշան է, քանի որ պատվաստանյութերի նախնական կլինիկական փորձարկումները կատարվել էին COVID-19 համավարակի ուշ փուլերում, երբ RSV-ի շրջանառությունը սովորականից նվազ էր։ Այդ պատճառով որոշ հետազոտողներ ենթադրում էին, թե իրական պայմաններում արդյունքը կարող է ավելի համեստ լինել։

Ինչու են արդյունքները կարևոր հանրային առողջության համար

Ընթացիկ տվյալները, սակայն, ցույց են տվել, որ գործնական արդյունավետությունը մեծապես համընկնում է փորձարկումների արդյունքների հետ։ Ուսումնասիրության հեղինակների գնահատմամբ՝ երկու պատվաստանյութերն էլ, որոնք արտադրում են GlaxoSmithKline-ն ու Pfizer-ը, ընդհանուր առմամբ ցույց են տվել համադրելի արդյունքներ։

Բժիշկ Էդվարդ Ուոլշը, Ռոչեսթերի համալսարանի պրոֆեսոր, ընդգծել է, որ նոր տվյալները հատկապես հուսադրող են, քանի որ ընդգրկում են ոչ թե փոքր խմբեր, այլ ամբողջ Medicare բնակչությունը։ Նրա խոսքով՝ նման ծավալի դիտարկումը շատ ավելի վստահելի պատկեր է տալիս այն մասին, թե ինչպես են պատվաստանյութերը գործում առօրյա բժշկական միջավայրում։

Հաջորդ հարցը՝ ավելի լայն պաշտպանություն վիրուսների դեմ

Միևնույն ժամանակ ուսումնասիրությունը նաև ցույց է տվել, որ պատվաստված մարդիկ հաճախ ապրում են ավելի բարեկեցիկ շրջաններում և ավելի հաճախ են ստացել գրիպի ու COVID-19-ի դեմ պատվաստումներ։ Այդ հանգամանքը հետազոտողներին ստիպում է շարունակել գնահատել՝ արդյոք դիտված առավելությունները միայն պատվաստանյութից են բխում, թե նաև առողջապահական ծառայություններից ավելի լավ օգտվելու հետևանք են։

Ուոլշի խոսքով՝ գիտական համայնքում արդեն քննարկվում է նաև ավելի լայն գաղափար՝ ստեղծել շնչառական վարակների դեմ պատվաստանյութեր, որոնք կարող են պաշտպանել մի քանի վիրուսներից միաժամանակ։ Հետազոտողները ուսումնասիրում են՝ հնարավո՞ր է արդյոք իմունային համակարգը ակտիվացնել ոչ սպեցիֆիկ եղանակով, որպեսզի այն ավելի դիմացկուն դառնա տարբեր վիրուսների նկատմամբ։

Նաև կարդացեք

Ութ րոպեանոց վարժություն՝ արյան ճնշումը նվազեցնելու համար

Ֆիզիկական վարժությունների ֆիզիոլոգիայի պրոֆեսոր Ջոնաթան Ուայլսը խորհուրդ է տվել բարձր ճնշում ունեցողներին շաբաթը երեք անգամ կատարել կարճ, բայց ինտենսիվ իզոմետրիկ վարժություն։ Նրա խոսքով՝ պատի մոտ կքանստի պահպանումը կարող է աստիճանաբար օգնել նվազեցնել արյան ճնշումը և պահպանել անոթների առաձգականությունը։ Մասնագետը նշում է, որ առաջին փոփոխությունները երբեմն նկատվում են անմիջապես, իսկ առավել կայուն արդյունքը՝ մի քանի շաբաթ անց։

Ինչո՞ւ է սուրճը սիրելի՝ չնայած դառնությանը. գիտնականները բացատրել են ուղեղի և աղիքի կապը

ԱՄՆ Կալիֆոռնիայի համալսարանի Սան Ֆրանցիսկոյի գիտնականները պարզել են, որ աղիքից ուղեղ փոխանցվող դանդաղ ազդանշանը օգնում է սովորել գնահատել ոչ միայն համը, այլև սննդի սննդարար արժեքը։ Հենց այդ մեխանիզմն, ըստ նրանց, կարող է բացատրել, թե ինչպես է սուրճը դառնում սիրելի՝ չնայած իր դառը համին։ Հետազոտությունը տպագրվել է «Nature» հանդեսում։

Սրտի համար ամենավնասակար սովորությունը՝ անշարժ կյանքը

Պիրոգովի համալսարանի բժշկական գիտությունների թեկնածու Էլվիրա Խաչիրովան նշել է սրտի համար ամենավտանգավոր սովորությունը՝ ֆիզիկական անգործությունը։ Նրա խոսքով՝ սրտանոթային համակարգը պաշտպանելու համար պարտադիր չեն ծայրահեղ մարզումներ կամ ծանրաբեռնված ռեժիմներ։ Ամենապարզ և հասանելի միջոցը կանոնավոր քայլելն է, որն օգնում է նվազեցնել ճնշումը և բարելավել անոթների վիճակը։

Մագնեզիումի հավելումները միշտ չէ, որ հասնում են ուղեղին

Մագնեզիումը կենսական նշանակություն ունի օրգանիզմի համար, սակայն հավելումների միջոցով ընդունված մագնեզիումը պարտադիր չէ, որ հասնի ուղեղին կամ բարելավի նյարդային բջիջների գործառույթը։ Գիտական տվյալները ցույց են տալիս, որ տարբեր միացություններից կազմված հավելումները տարբեր կերպ են ներծծվում, իսկ բարձր դեղաչափերի դեպքում ներծծումը հաճախ նվազում է։ Ամենաէժան ձևերից մեկը՝ մագնեզիումի օքսիդը, հաճախ ավելի շատ լուծողական ազդեցություն է ունենում, քան նպաստում է օգտակար յուրացմանը։ Մասնագետների գնահատմամբ՝ ուղեղին ուղղված ազդեցության մասին շուկայական պնդումները դեռևս բավարար ապացույցներով չեն հիմնավորվում։

Բժիշկը մատնանշել է շաբաթական սննդատեսակների օգտակար բազմազանության չափը

Ռուսաստանցի ատամնաբույժ Անաստասիա Բելոլիպեցկան հայտնել է, որ լիարժեք ու բազմազան սննդակարգը շաբաթվա ընթացքում պետք է ներառի 30-40 տարբեր սննդատեսակ։ Նրա խոսքով՝ այդպիսի մոտեցումն օգնում է պահպանել աղիքային միկրոֆլորայի հավասարակշռությունը, ինչը կարևոր է ամբողջ ստամոքսաղիքային համակարգի առողջության համար։ Բժիշկը նաև խորհուրդ է տվել նախապատվություն տալ սեզոնային մթերքներին՝ որպես աշնան օրինակ հիշատակելով դդումը։ Միաժամանակ նա ընդգծել է, որ շատերը, շաբաթական ճաշացանկը գրի առնելիս, դժվարությամբ են հասնում այդ բազմազանությանը։

Ուրոլոգը նշել է, թե ինչն է օգնում պահպանել էրեկցիան 70-ից հետո

Ուրոլոգ Բրայան Սթայքսների խոսքով՝ 70 տարեկանում տղամարդկանց միայն մի մասի մոտ են պահպանվում էրեկցիայի հետ կապված խնդիրների բացակայությունը։ Men’s Health-ին տված հարցազրույցում նա բացատրել է, որ տարեց հասակում էրեկտիլ խանգարումների գլխավոր պատճառներից մեկը առնանդամի արյունամատակարարման վատթարացումն է։ Բժիշկը խորհուրդ է տալիս առաջնահերթ ուշադրություն դարձնել սրտանոթային առողջությանը նպաստող նույն միջոցներին՝ հավասարակշռված սննդակարգին, կանոնավոր շարժունակությանը և ռիսկի գործոնների վերահսկմանը։ Եթե կենսակերպի փոփոխությունը բավարար չէ, մասնագետը կարող է առաջարկել դեղորայքային կամ այլ բուժում։