Թրամփը Կիևին կոչ է անում դադարեցնել հարվածները ռուսական նավթավերամշակման գործարաններին
· Աշխարհ
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը Իռլանդիայում հայտարարել է, որ Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկին պետք է դադարեցնի ռուսական դիզելային ենթակառուցվածքներին և նավթավերամշակման գործարաններին հարվածները։ Թրամփի խոսքով՝ այդ գործողությունները նպաստում են վառելիքի պակասին, թեև էներգետիկ շուկայի տվյալները վկայում են, որ համաշխարհային դիզելի սղության հիմնական աղբյուրը Մերձավոր Արևելքի շարունակվող հակամարտությունն է։ Կիևի համար ռուսական նավթարդյունաբերության դեմ հարվածները կարևոր ճնշման գործիք են եղել պատերազմի ընթացքում։ Վաշինգտոնի վերջին միջնորդական ջանքերը նաև նոր հարցեր են առաջացրել, թե խաղաղության բանակցությունների ֆոնին ինչ սահմանափակումներ կարող են դրվել Ուկրաինայի ռազմական մարտավարության վրա։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը Իռլանդիայում լրագրողների հետ զրույցում կոչ է արել Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկուն դադարեցնել հարվածները Ռուսաստանի դիզելային ենթակառուցվածքներին և նավթավերամշակման գործարաններին։ Թրամփի գնահատմամբ՝ այդ հարվածները նպաստում են վառելիքի պակասին և չպետք է շարունակվեն այն ձևով, ինչպես արվում է այժմ։
Էներգետիկ ճնշում և պատերազմի գործիքներ
Ուկրաինան վերջին ամիսներին ակտիվացրել է հեռահար հարվածները ռուսական էներգետիկ օբյեկտների դեմ՝ փորձելով թուլացնել Մոսկվայի տնտեսական և ռազմական հնարավորությունները։ Նավթավերամշակման գործարանները և դիզելային մատակարարումների ենթակառուցվածքը կարևոր են Ռուսաստանի ներքին շուկայի, ինչպես նաև բանակի համար, ուստի դրանք դարձել են Կիևի կիրառած ճնշման հիմնական ուղղություններից մեկը։
Թրամփի պահանջը փաստորեն վերաբերում է Ուկրաինայի այն միջոցներից մեկին, որով վերջինս փորձում է ազդել պատերազմի ընթացքի վրա։ Եթե նման սահմանափակումներ հաստատվեն, Կիևը կարող է կորցնել Մոսկվայի վրա ճնշում գործադրելու կարևոր լծակ։
Վառելիքի պակասի իրական աղբյուրը
Սակայն էներգետիկ շուկայի տվյալները ցույց են տալիս, որ համաշխարհային դիզելի սղության հիմնական պատճառը ոչ թե միայն ռուս-ուկրաինական պատերազմն է, այլ նաև Մերձավոր Արևելքի շարունակվող հակամարտությունը։ Այդ պատճառով հարց է առաջանում՝ որքանով կարող է Թրամփի առաջարկը իրականում մեղմել շուկայի խնդիրները և ինչ քաղաքական գին կարող է ունենալ Ուկրաինայի համար։
Թրամփը, սակայն, պնդել է, որ պատասխանատվությունը հենց Ռուսաստանի և Ուկրաինայի հակամարտության վրա է, ոչ թե Մերձավոր Արևելքի։ Նրա խոսքով՝ Վաշինգտոնը այդ թեմայով արդեն խոսել է Զելենսկու հետ։
Խաղաղության միջնորդության նոր փուլ
Թրամփի հայտարարությունները հնչում են այն պահին, երբ ԱՄՆ-ը կրկին ակտիվացրել է միջնորդական ջանքերը։ Վերջերս ամերիկյան ներկայացուցիչներ Սթիվ Ուիթքոֆը և Ջարեդ Քուշները այցելել են Ռուսաստան և Ուկրաինա՝ խաղաղության հնարավոր ուղիները քննարկելու համար։ Ուիթքոֆը հանդիպումներից հետո ասել էր, որ վստահ է՝ «լավ լուծում» կարող է գտնվել։
Վերլուծաբանների գնահատմամբ՝ հարցը միայն դիվանագիտական տոնայնության մասին չէ։ Եթե Վաշինգտոնը փորձի միաժամանակ և՛ ճնշել Վլադիմիր Պուտինին նոր սահմանափակումներով, և՛ ստիպել Ուկրաինային զիջել իր հարվածային հնարավորություններից, դա կարող է զգալիորեն փոխել պատերազմի ռազմավարական հավասարակշռությունը։
Աղբյուր՝ Time Magazine