Թվային ժառանգության հարցը՝ ինչ անել առցանց հաշիվների և տվյալների հետ
Թվային հաշիվների, ամպային պահոցների, սոցիալական ցանցերի ու կրիպտոարժույթի տնօրինումը դարձել է ժամանակակից ժառանգության կարևոր մաս։ ԱՄՆ-ում այս հարցը կարգավորվում է նահանգային օրենսդրությամբ, սակայն անգամ իրավական կարգավորումները հաճախ չեն լուծում բոլոր խնդիրները։ Փորձագետները խորհուրդ են տալիս նախապես կազմել մանրամասն ցուցակ և վստահված անձ նշանակել։
Մարդու մահից հետո նրա թվային հետքը չի անհետանում․ ամպային պահոցներում մնացած փաստաթղթերը, էլեկտրոնային նամակները, սոցիալական ցանցերի էջերը և նույնիսկ կրիպտոարժույթի հաշիվները կարող են դառնալ ժառանգության մի մաս։ Այդ տվյալներին հասանելիություն ստանալը, սակայն, հաճախ ավելի բարդ է, քան ավանդական գույքի տնօրինումը։
Թվային ակտիվները՝ ոչ միայն հիշողություն
Թվային ունեցվածքը կարող է ունենալ և՛ զգացական, և՛ նյութական արժեք։ Օրինակ՝ լուսանկարներն ու տեսագրությունները հաճախ պահպանվում են ընտանիքի հիշողության համար, մինչդեռ որոշ առցանց հաշիվներ կամ հարթակներ կարող են եկամուտ բերել։ Այդ դեպքում ժառանգների առաջ կանգնում է ոչ միայն «պահպանե՞լ, թե՞ փակել» հարցը, այլև՝ ով և ինչ իրավական հիմքով կարող է տնօրինել այդ ակտիվները։
Առանձին խնդիր է կրիպտոարժույթը։ Եթե այն պահվում է անձնական դրամապանակում, և գաղտնաբառը կամ բանալին հայտնի չէ, միջոցները կարող են ընդմիշտ կորսված համարվել։ Եթե թվային ակտիվները պահվում են երրորդ կողմի մոտ, օրինակ՝ բորսայում կամ վճարային հարթակում, դրանց հասանելիությունը կախված է տվյալ ծառայության կանոններից ու ժառանգական իրավունքի պահանջներից։
Օրենսդրական սահմանափակումներն ու իրական դժվարությունները
ԱՄՆ-ում թվային ժառանգության կարգավորումը հիմնականում իրականացվում է նահանգային օրենքներով, ինչպես ավանդական ժառանգական գործերը։ Սակայն իրավական հնարավորությունները միշտ չէ, որ բավարար են՝ առցանց հաշիվները փակելու, պահպանելու կամ փոխանցելու համար։ Հենց այդ պատճառով ընտանիքի անդամները հաճախ բախվում են այնպիսի քայլերի, որոնք պահանջում են միաժամանակ իրավական, տեխնիկական և գործնական լուծումներ։
Եթե մարդը չի թողել հստակ ցուցում, շրջապատի համար գրեթե անհնար է պարզել՝ որ հաշիվներն են գոյություն ունեցել, ինչ տվյալներ են դրանցում պահվել և ինչ պետք է արվի դրանց հետ։ Այդ անորոշությունը կարող է զգալիորեն ծանրացնել մահվան կամ աշխատունակության կորստի հետևանքով առաջացած գործերը։
Ինչպես պատրաստվել նախապես
Մասնագետները խորհուրդ են տալիս կտակում կամ նման իրավական փաստաթղթում նշել վստահված անձի անունը և հնարավորին չափ մանրամասն նկարագրել թվային ունեցվածքը։ Ցանկում պետք է ներառվեն հաշիվները, պահոցները, սարքերը և այն քայլերը, որոնք պետք է արվեն յուրաքանչյուրի դեպքում։
Ամենաաշխատող լուծումը լիակատար ճշգրտությունն է․ նշել, թե որ տվյալները պետք է պահպանվեն, որոնք՝ փոխանցվեն, և որոնք՝ փակվեն։ Այդ կերպ մարդը կարող է նվազեցնել հարազատների ծանրաբեռնվածությունը և կանխել վեճերը մի ոլորտում, որտեղ տեխնոլոգիան արագ է փոխվում, իսկ օրենքը՝ ավելի դանդաղ։
Աղբյուր՝ Wired