ԱՄՆ-ը հարվածներ է հասցրել Իրանի պահեստներին՝ Օրմուզի նեղուցում անօդաչուների հարվածներից հետո
· Աշխարհ

ԱՄՆ զինված ուժերը հարվածներ են հասցրել Իրանի հրթիռային և անօդաչու սարքերի պահեստներին՝ ի պատասխան Օրմուզի նեղուցում առևտրային նավերի դեմ իրականացված հարվածների։ Վաշինգտոնը պնդում է, որ Թեհրանն արձակել է «կամիկաձե» անօդաչուներ, որոնցից մեկը վնասել է բեռնատար նավ։ Հարձակումը նոր լարում է ստեղծել նեղուցում, որտեղով անցնում է համաշխարհային նավթի զգալի մասը։
ԱՄՆ զինված ուժերը հարվածներ են հասցրել Իրանի հրթիռային և անօդաչու սարքերի պահեստներին՝ այն բանից հետո, երբ Օրմուզի նեղուցում հարվածներ են հասցվել առևտրային նավերի։ Վաշինգտոնը այս գործողությունը ներկայացնում է որպես պատասխան Թեհրանի իրականացրած հարձակմանը, որի ընթացքում, ըստ ամերիկյան կողմի, օգտագործվել է մեկ ուղղությամբ թռչող անօդաչու սարք։
Օրմուզի նեղուցում լարվածության նոր փուլ
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, թե Իրանը «անխոհեմ խախտում» է թույլ տվել հրադադարի վերաբերյալ պայմանավորվածության նկատմամբ՝ պնդելով, որ նեղուցում առնվազն չորս անօդաչու են արձակվել նավերի ուղղությամբ։ Նրա խոսքով՝ դրանցից մեկը վնասել է բեռնատար նավ, իսկ մյուս երեքը խոցվել են։ Թրամփը չի նշել վնասված նավի անունը, սակայն միջադեպը տեղի է ունեցել Թայվանի կողմից շահագործվող նավի նկատմամբ կրակոցներից հետո։
Դեպքը ժամանակավորապես խաթարել է ծովային երթևեկության կարգավորման այն գործընթացը, որով փորձում էին Օրմուզի նեղուցից դուրս բերել ծուղակված նավերը և ապահովել նավթատարերի անցումը։ Նավարկության ոլորտի վերլուծաբանների գնահատմամբ՝ նեղուցում առևտրային վստահության աճը առաջին լուրջ փորձությունն է անցնում, իսկ նավերի վերադարձի տեմպը զգալիորեն դանդաղել է։
Նավթային ուղու ազդեցությունը համաշխարհային շուկայի վրա
Տվյալ պահին նեղուցը շարունակում է գործել, սակայն խոցելիությունը պահպանվում է։ Windward վերլուծական ընկերությունը նշել է, որ միջադեպից հետո արձանագրվել է 43 անցում, ինչը վկայում է նավարկության շարունակության մասին, բայց նաև ցույց է տալիս, որ նորմալացման գործընթացը դանդաղել է։ Մինչ այդ՝ չորեքշաբթի օրը, գրանցվել էր 78 նավի անցում, ինչը պատերազմից հետո ամենաբարձր ցուցանիշն էր, թեև դեռ հեռու էր նախապատերազմյան օրական միջինից։
Օրմուզի նեղուցը համարվում է համաշխարհային էներգետիկ համակարգի առանցքային հանգույցներից մեկը, քանի որ այնտեղով անցնում են Պարսից ծոցի նավթի զգալի մատակարարումներ։ Ցանկացած նոր հարձակում անմիջապես անդրադառնում է բեռնափոխադրումների, ապահովագրության և շուկայի սպասումների վրա՝ խորացնելով լարվածությունը տարածաշրջանում։
Տարածաշրջանային բանակցությունների ֆոնին
Միջադեպը տեղի է ունենում ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև շարունակվող շփումների ֆոնին, երբ Մերձավոր Արևելքում իրավիճակը շարունակում է մնալ անկայուն։ ԱՄՆ Պետդեպարտամենտը հայտնել է, որ ուրբաթ օրը ԱՄՆ-ը, Լիբանանը և Իսրայելը խաղաղության կայունացման շրջանակային համաձայնագիր են ստորագրել, սակայն դրա մանրամասները չեն հրապարակվել։
Վերջին զարգացումները ցույց են տալիս, որ նույնիսկ սահմանափակ ծովային միջադեպերը կարող են արագ վերածվել ավելի լայն քաղաքական և տնտեսական ճգնաժամի։ Թեև Թրամփը կրկին ընդգծել է, որ իր հարաբերությունները Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուի հետ լավ են, տարածաշրջանային բանակցությունների ընթացքը մնում է անկանխատեսելի։
Աղբյուր՝ The Independent