ԱՄՆ-ում նախատեսում են մեղմացնել խմելու ջրի «հավերժական քիմիկատների» սահմանափակումները
· Աշխարհ

Միացյալ Նահանգների Շրջակա միջավայրի պահպանության գործակալությունը հայտարարել է, որ մտադիր է վերացնել Բայդենի վարչակազմի օրոք ընդունված խմելու ջրի սահմանափակումները ՊՖԱՍ խմբի չորս նյութերի համար և հետաձգել ևս երկու միացության չափանիշների գործադրումը։ Նախաձեռնությունը ներկայացվել է Թրամփի վարչակազմի կողմից և, ըստ պաշտոնական պարզաբանման, պետք է անցնի երկարատև հաստատման ընթացակարգ։ Քննադատները զգուշացնում են, որ այդ քայլը կարող է թուլացնել հանրային առողջության պաշտպանությունը, մինչդեռ հարցը, ամենայն հավանականությամբ, կդառնա նաև դատական վեճերի առարկա։
Միացյալ Նահանգների Շրջակա միջավայրի պահպանության գործակալությունը հայտարարել է երկու առանձին կանոնակարգային նախաձեռնության մասին, որոնցով նախատեսվում է վերացնել խմելու ջրում ՊՖԱՍ խմբի չորս նյութերի համար սահմանված չափորոշիչները և հետաձգել ևս երկու միացության նկատմամբ ընդունված պահանջների կիրարկումը։ Խոսքը վերաբերում է Թրամփի վարչակազմի նոր ծրագրին, որը վերանայում է Բայդենի նախագահության շրջանում հաստատված վերահսկողական մոտեցումը։
ՊՖԱՍ-ը՝ պեր- և պոլիֆտորալկիլ նյութերի խումբը, հայտնի է որպես «հավերժական քիմիկատներ», քանի որ շրջակա միջավայրում և մարդու օրգանիզմում չափազանց դանդաղ է քայքայվում։ Այս նյութերը կիրառվել են արդյունաբերության ու սպառողական արտադրանքի տարբեր ոլորտներում, և դրանց հնարավոր ազդեցությունը առողջության վրա վերջին տարիներին դարձել է ամերիկյան հանրային քաղաքականության կարևոր թեման։
Կարգավորումների վերանայման ընթացքը
Գործակալության ներկայացմամբ՝ առաջարկվող փոփոխությունները պետք է անցնեն դաշնային հաստատման ամբողջական ընթացակարգ, որը կարող է տևել մի քանի տարի։ Այդ ընթացքում նախագիծը կհրապարակվի քննարկման համար, կանցնի իրավական և վարչական փորձաքննություն, իսկ վերջնական որոշումը կարող է ընդունվել միայն բոլոր փուլերի ավարտից հետո։ Սա նշանակում է, որ մոտ ժամանակներում կանոնները փաստացի չեն փոխվի, սակայն քաղաքական ուղղությունը արդեն հստակեցվել է։
Միաժամանակ նախաձեռնությունը գրեթե անխուսափելիորեն կհանդիպի դատական դիմադրության։ Ամերիկյան բնապահպանական կազմակերպությունները և հանրային առողջության պաշտպանությամբ զբաղվող խմբերը պնդում են, որ սահմանափակումների թուլացումը կարող է մեծացնել խմելու ջրի աղտոտման ռիսկերը և բարդացնել տեղական ջրամատակարար համակարգերի վերահսկողությունը։
Քաղաքական և հանրային արձագանքը
Նախաձեռնությունը սուր արձագանք է առաջացրել վարչակազմի քննադատների շրջանում, որոնք այն ներկայացնում են որպես գիտական չափորոշիչներից նահանջ։ Քննադատության թիրախում են հայտնվել նաև Թրամփի վարչակազմի բարձրաստիճան ներկայացուցիչները, այդ թվում՝ առողջապահական և բնապահպանական քաղաքականության ոլորտներում որոշումներ ընդունող պաշտոնյաները։ Վերջիններիս հակառակորդները պնդում են, որ ջրի անվտանգության հարցում կարգավորող քաղաքականությունը չպետք է վերածվի քաղաքական հակամարտության գործիքի։
Թեև այս որոշումը վերաբերում է ԱՄՆ ներքին քաղաքականությանը, այն ուշադրության է արժանի նաև միջազգային լսարանի համար, քանի որ ՊՖԱՍ նյութերի վերահսկումը դարձել է համաշխարհային բնապահպանական օրակարգի մաս։ Ջրի որակի չափանիշների խստացման կամ թուլացման շուրջ ամերիկյան որոշումները հաճախ ազդում են նաև միջազգային մասնագիտական քննարկումների և կարգավորող մոտեցումների վրա։
Աղբյուր՝ The Guardian