Թրամփը սպառնացել է Իրանին՝ Հորմուզի նեղուցի շուրջ նոր լարվածության ֆոնին
· Աշխարհ

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը, ըստ Fox News-ի հրապարակման, կոշտ սպառնալիքներ է հնչեցրել Իրանի հասցեին՝ Հորմուզի նեղուցի փակման վերաբերյալ նոր տեղեկությունների ֆոնին։ Զեկույցի համաձայն՝ նա հայտարարել է, թե Թեհրանը պետք է անհապաղ վերաբացի միջազգային նավագնացության համար կենսական նշանակություն ունեցող ջրուղին, հակառակ դեպքում կբախվի ծանր հետևանքների։ Լարվածությունը սրվել է այն պահին, երբ ԱՄՆ-Իրան հրադադարի կայունությունը հարցականի տակ է, իսկ Իսրայելի գործողությունները Լիբանանում, ըստ հաղորդումների, բարդացնում են դիվանագիտական գործընթացը։ Հորմուզի նեղուցում իրավիճակի զարգացումները կարևոր են նաև համաշխարհային էներգետիկ շուկաների և դրանց միջոցով տարածաշրջանային տնտեսությունների համար։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը, ըստ Fox News-ի հաղորդման, կիրակի օրը հեռախոսազրույցի ընթացքում սպառնալիքներ է հնչեցրել Իրանի հասցեին՝ կապված Հորմուզի նեղուցի փակման շուրջ ստեղծված նոր իրավիճակի հետ։ Հեռուստաալիքի լրագրող Թրեյ Յինգսթի փոխանցմամբ՝ Թրամփը պնդել է, թե նախազգուշացրել է իրանական կողմին, որ նեղուցի փակումը կհանգեցնի կոշտ պատասխան քայլերի։ Այս հայտարարությունները հնչում են այն պահին, երբ տարածաշրջանում ռազմական ու դիվանագիտական լարվածությունը կրկին աճում է։
Հորմուզի նեղուցի շուրջ նոր ճգնաժամ
Հաղորդումների համաձայն՝ Իրանը որոշել է նորից փակել Հորմուզի նեղուցը այն բանից հետո, երբ Իսրայելի ուժերը շարունակել են գործողությունները Լիբանանում՝ «Հեզբոլլահի» դեմ պայքարի շրջանակում։ Նեղուցը համաշխարհային առևտրի և հատկապես նավթի մատակարարումների համար ռազմավարական ճանապարհ է, ուստի այնտեղ ցանկացած խափանում անմիջապես անդրադառնում է միջազգային շուկաների վրա։ Հայաստանի համար այս զարգացումները ուղղակի աշխարհագրական կապ չունեն, սակայն էներգակիրների գների հնարավոր տատանումները կարող են ազդեցություն ունենալ նաև ներմուծումներից կախված տնտեսությունների վրա։
Fox News-ի զեկույցում մեջբերված ձևակերպումները չափազանց կոշտ են և վկայում են, որ Վաշինգտոնի ու Թեհրանի հարաբերություններում հռետորաբանությունը նորից սրվում է։ Միաժամանակ առկա տեղեկությունները հիմնված են ամերիկյան հեռուստաալիքի հաղորդման վրա, իսկ հրապարակված նյութում չի ներկայացվում Իրանի անմիջական արձագանքը այդ սպառնալիքներին։ Այդ պատճառով իրավիճակի գնահատման հարցում կարևոր է տարբերել պաշտոնապես հաստատված քայլերը հրապարակային քաղաքական հռետորաբանությունից։
Խոցելի հրադադար և Լիբանանի գործոնը
Հրապարակման մեջ նշվում է, որ ԱՄՆ-Իրան հրադադարը մնում է անկայուն, իսկ Սպիտակ տունը դժվարանում է զսպել Իսրայելի գործողությունները։ Ըստ նույն նյութի՝ Թրամփի որոշ խորհրդականներ Իսրայելի գործողությունները Լիբանանում դիտարկում են որպես հրադադարի շուրջ բանակցային գործընթացը խաթարելու փորձ։ Սա ցույց է տալիս, որ առանձին ռազմական ճակատներում տեղի ունեցող զարգացումները փոխկապակցված են և կարող են արագորեն ազդել ավելի լայն տարածաշրջանային հավասարակշռության վրա։
Հաղորդվում է նաև, որ վերջին օրերին Վաշինգտոնում քննարկվել են ճնշման տարբեր միջոցներ, այդ թվում՝ Իրանի նավթարդյունաբերական ենթակառուցվածքների շուրջ հնարավոր քայլեր։ Թե այդ տարբերակներից որն ունի գործնական շարունակություն, առայժմ պարզ չէ։ Սակայն արդեն իսկ ակնհայտ է, որ Հորմուզի նեղուցի շուրջ ցանկացած նոր սրում վերածվում է ոչ միայն ԱՄՆ-Իրան հարաբերությունների, այլև ամբողջ Մերձավոր Արևելքի անվտանգության ու համաշխարհային էներգետիկ կայունության խնդրի։
Աղբյուր՝ The Independent