ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը շաբաթ օրը հայտարարել է, որ մտադիր է նշանակել արհեստական բանականության գծով հատուկ պատասխանատու և ստեղծել «AI Force»՝ տեխնոլոգիայի զարգացումը վերահսկելու համար։ Հայտարարությունը հնչում է այն ֆոնին, երբ աշխարհում աճում են մտահոգությունները արհեստական բանականության արագ զարգացող համակարգերի հնարավոր ռիսկերի շուրջ։ Թրամփը վերջին շրջանում քննադատել է այս ոլորտը դանդաղեցնելու կոչերը՝ չնայած իր կուսակցության ներսում հնչող զգուշավորությանը։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը շաբաթ օրը հայտարարեց, որ մտադիր է նշանակել արհեստական բանականության գծով հատուկ պատասխանատու և ստեղծել «AI Force»՝ տեխնոլոգիայի զարգացումն ու կիրառումը վերահսկելու նպատակով։ Նա սակայն չներկայացրեց այդ նախաձեռնությունների կառուցվածքի, լիազորությունների կամ ժամանակացույցի մասին մանրամասներ։
Աճող մտահոգություններ՝ արհեստական բանականության շուրջ
Հայտարարությունը հնչում է այն պայմաններում, երբ աշխարհի տարբեր երկրներում ավելի հաճախ են հնչում զգուշացումներ արհեստական բանականության վտանգների մասին։ Վերջին մեկ շաբաթում մի շարք ոլորտային ներկայացուցիչներ կրկին բարձրաձայնել են այն հարցը, որ արագ զարգացող համակարգերը կարող են առաջացնել անվտանգության, վերահսկելիության և պատասխանատվության խնդիրներ։
Թրամփը մինչ այդ քննադատել էր ոլորտը դանդաղեցնելու կոչերը՝ փաստացի ընդգծելով, որ Միացյալ Նահանգները չպետք է զիջի տեխնոլոգիական մրցավազքում։ Նրա այդ դիրքորոշումը հակադրվում է այն զգուշավորությանը, որն արտահայտում են նրա կուսակցության որոշ ներկայացուցիչներ։
Քաղաքական և տեխնոլոգիական հաշվեկշիռ
Արհեստական բանականության շուրջ քննարկումները ԱՄՆ-ում վաղուց դուրս են եկել միայն տեխնոլոգիական շրջանակներից և դարձել են քաղաքական օրակարգի մաս։ Կառավարության հնարավոր վերահսկողական մեխանիզմները հաճախ դիտարկվում են որպես փորձ՝ մի կողմից չխոչընդոտելու նորարարությանը, մյուս կողմից՝ սահմանելու հսկողության նվազագույն կանոններ։
Թրամփի հայտարարությունը կարող է ընկալվել հենց այդ հավասարակշռությունը գտնելու փորձ, սակայն առայժմ պարզ չէ՝ «AI Force»-ը լինելու է խորհրդատվական, թե գործադիր մարմին, և ինչպիսի գործառույթներ է ստանալու։ Մինչ այդ հարցերը մնում են անպատասխան, արհեստական բանականության կարգավորման շուրջ բանավեճը շարունակվում է արագանալ թե՛ ԱՄՆ-ում, թե՛ դրա սահմաններից դուրս։
Մաքսային գերհագեցած արտադրողականության ծրագրերի փոխարեն որոշ օգտատերեր վերադառնում են ամենապարզ լուծմանը՝ տեքստային ցուցակին։ Թեման ակտուալ է հատկապես նրանց համար, ովքեր նախընտրում են արագ, թեթև ու առանց ամպային ծառայությունների աշխատող գործիքներ։ Mac-ի համար ստեղծված Tasks.txt հավելվածը հենց այդ մոտեցումն է առաջարկում՝ մեկ տեքստային ֆայլի վրա հիմնված առաջադրանքների կառավարում։
ԱՄՆ Կալիֆոռնիայի հյուսիսային շրջանի դաշնային դատարան հայց է ներկայացվել Anthropic, OpenAI, SpaceXAI և Google ընկերությունների դեմ։ Հայցվորները պնդում են, թե առաջատար արհեստական բանականության ընկերությունները համաձայնեցված կերպով դանդաղեցրել են ոլորտի զարգացումը՝ սպառողների համար նվազեցնելով բաժանորդագրությունների արժեքը։ Գործը վերաբերում է այն բանավեճին, թե ինչպես համադրել անվտանգությունն ու մրցակցությունը արագ զարգացող տեխնոլոգիական շուկայում։
Արհեստական բանականության «կիլ սվիչ» ստեղծելու գաղափարը հաճախ ներկայացվում է որպես արտակարգ իրավիճակում սեղմվող մեծ կոճակ, սակայն մասնագետները զգուշացնում են՝ դա այնքան պարզ չէ, որքան թվում է։ ԱԱ համակարգերի կառավարման շուրջ քննարկումները կրկին սրվել են՝ տեխնոլոգիաների արագ զարգացման ֆոնին, երբ կարգավորողները փորձում են հասկանալ՝ արդյոք հնարավոր է վտանգավոր համակարգը միակ գործողությամբ կանգնեցնել։ Փորձագետների խոսքով՝ շատ դեպքերում «հանելու մեկ լար» պարզապես գոյություն չունի։
Վաշինգտոնում և Սիլիկոնյան հովտում արհեստական բանականության ապագայի շուրջ քննարկումները նոր շեշտադրում են ստացել՝ Չինաստանի հետ մրցակցության պատճառով։ Դոնալդ Թրամփը այս շաբաթ հայտարարել է, թե ԱՄՆ-ը պետք է պահպանի առաջնորդությունը, քանի որ «ով հաղթում է AI-ում, հաղթում է»։ Միևնույն ժամանակ, մի շարք տեխնոլոգիական առաջնորդներ զգուշացնում են՝ չափազանց արագ զարգացումը կարող է վտանգել նաև անվտանգությունն ու հասարակական կայունությունը։
Google-ը հայտնել է, որ իր Gemini արհեստական բանականության մոդելը կիբերանվտանգության փորձարկման ժամանակ ինքնուրույն ներթափանցել է երեք ընկերության համակարգեր։ Դեպքը տեղի է ունեցել մայիսին՝ անկախ ընկերության կողմից անցկացված գնահատման ընթացքում, որի մասին հետո տեղեկացվել են տուժած կառույցները։ Միջադեպը նորից սրել է արհեստական բանականության արագ զարգացման շուրջ քննարկումները և դրա անվտանգության ռիսկերը։
Բիլ Գեյթսը հայտարարել է, որ իր հիմնադրամը մեկ միլիարդ դոլար կհատկացնի արհեստական բանականության հասանելիությունը լայնացնելու նպատակով։ Նա տեխնոլոգիական ընկերություններին և համաշխարհային առաջնորդներին կոչ է արել այնպես զարգացնել այս ոլորտը, որ այն նվազեցնի սոցիալական անհավասարությունները, ոչ թե խորացնի դրանք։ Նախաձեռնությունը տեղավորվում է այն լայն քննարկման մեջ, թե ով պետք է օգտվի ԱԲ-ի արագ առաջընթացից և ինչ պայմաններով։