Թրամփի վարչակազմը չեղարկում է ԱՄՆ դաշնային հողերում պահպանության առաջնահերթությունը
· Աշխարհ

ԱՄՆ ներքին գործերի նախարարությունը նախաձեռնել է չեղարկել 2024 թվականին ընդունված այն կանոնը, որով բնապահպանական վերականգնումը դաշնային հանրային հողերի օգտագործման իրավահավասար ձև էր ճանաչվել արդյունահանման և այլ տնտեսական գործունեության հետ։ Քայլը կատարվում է Դոնալդ Թրամփի վարչակազմի քաղաքականության շրջանակում, որը ձգտում է խթանել նավթի և գազի հորատումը, անտառահատումները, հանքարդյունաբերությունն ու արոտօգտագործումը հարկատուներին պատկանող հողերում։ Խոսքը վերաբերում է Հողի կառավարման բյուրոյի վերահսկողության տակ գտնվող տարածքներին, որոնք ընդգրկում են ԱՄՆ հողային ֆոնդի զգալի մասը։ Որոշումը կարող է վերաձևավորել դաշնային հողերի կառավարման հավասարակշռությունը տնտեսության և բնապահպանության միջև։
ԱՄՆ-ում դաշնային հանրային հողերի կառավարման շուրջ քաղաքական հակասությունները նոր փուլ են մտնում։ Ներքին գործերի նախարարությունը շարժվում է դեպի այն կանոնի չեղարկումը, որն ընդունվել էր 2024 թվականին և բնապահպանական պահպանությունն ու էկոհամակարգերի վերականգնումը հավասար իրավական հարթության վրա էր դնում հորատման, անտառահատման, հանքարդյունաբերության և արոտօգտագործման հետ։ Այդ փոփոխությունը դիտվում է Դոնալդ Թրամփի վարչակազմի ավելի լայն ծրագրի մաս, որի նպատակը բնական պաշարների տնտեսապես առավել ինտենսիվ շահագործումն է։
Դաշնային հողերի օգտագործման նոր առաջնահերթություններ
Չեղարկվող կանոնը նախկին նախագահ Ջո Բայդենի օրոք վերաձևակերպում էր Հողի կառավարման բյուրոյի գործառույթը։ Այն թույլ էր տալիս, որ հանրային հողերը վարձակալության տրամադրվեն նաև բնության վերականգնման նպատակներով, ինչպես նույն հողերը նախկինում տրամադրվում էին նավթագազային կամ այլ արդյունահանող ընկերություններին։ Այսպիսով, պահպանությունը իրավական իմաստով ճանաչվում էր ոչ թե երկրորդական սահմանափակում, այլ լիարժեք օգտագործման ձև։
Այժմ վարչակազմը փաստորեն վերադառնում է այն մոտեցմանը, ըստ որի դաշնային հողերը նախ և առաջ տնտեսական գործունեության ռեսուրս են։ Խոսքը վերաբերում է այն տարածքներին, որոնք վերահսկվում են Հողի կառավարման բյուրոյի կողմից և ընդգրկում են ԱՄՆ տարածքի մոտ տասներորդ մասը։ Այդ պատճառով որոշումը կարևոր է ոչ միայն բնապահպանական, այլև էներգետիկ, գյուղատնտեսական և արդյունաբերական քաղաքականության համատեքստում։
Բախում տնտեսության և բնապահպանության միջև
Աջակիցները նման քայլը հիմնավորում են ներքին արդյունահանման ընդլայնման, էներգակիրների արտադրության ավելացման և դաշնային հողերի տնտեսական վերադարձի բարձրացման անհրաժեշտությամբ։ Նրանց պնդմամբ՝ կարգավորումների մեղմացումը կարող է նպաստել հորատման, հանքարդյունաբերության և այլ ոլորտների աշխուժացմանը։ Սակայն քննադատները զգուշացնում են, որ պահպանության կարգավիճակի թուլացումը կարող է սահմանափակել վերականգնման ծրագրերը և երկարաժամկետ վնաս հասցնել խոցելի բնական տարածքներին։
Ինչու է թեման միջազգային ուշադրություն գրավում
Թեև խոսքը ներամերիկյան կարգավորման մասին է, այն ունի ավելի լայն նշանակություն։ Միացյալ Նահանգների բնապահպանական և էներգետիկ որոշումները հաճախ անդրադառնում են միջազգային կլիմայական քաղաքականության, հումքային շուկաների և բնական պաշարների կառավարման շուրջ համաշխարհային բանավեճերի վրա։ Այդ իմաստով դաշնային հողերի պահպանական կարգավիճակի վերանայումը ևս մեկ ազդանշան է, որ Վաշինգտոնը փորձում է փոխել տնտեսական զարգացման և բնության պաշտպանության միջև նախկին հավասարակշռությունը։
Աղբյուր՝ The Guardian