Աշխատավայրում ամենից հաճախ զգացվող զգացումը՝ անակնկալ բացահայտում նոր հետազոտությունից

Բարսելոնայի համալսարանի հետազոտողներն ուսումնասիրել են, թե աշխատավայրում ինչ զգացումներ են առավել հաճախ առաջանում և ինչ պայմաններում են դրանք սրվում։ Հետազոտությունը, որի մեջ ներգրավվել է 102 աշխատող տարբեր ոլորտներից, ցույց է տալիս, որ աշխատանքային միջավայրում զգացմունքները սերտորեն կապվում են անարդարության, անակնկալների և աջակցության դրսևորումների հետ։ Գործընթացը կարևոր է նաև Հայաստանի համար, որտեղ աշխատավայրում հոգեկան առողջության թեման increasingly ստանում է ուշադրություն։
Աշխատանքային զգացումների քարտեզը
Բարսելոնայի համալսարանի հոգեբանները փորձել են պարզել, թե աշխատավայրում որ զգացումն է առավել հաճախ առաջանում և ինչ դեպքեր են դրանց պատճառ դառնում։ Հետազոտությունը ներառել է 102 աշխատողի՝ տարբեր ոլորտներից, որոնք 15 օր շարունակ վերակառուցել են իրենց աշխատանքային օրը և նշել իրենց համար կարևոր համարված դեպքերը։
Ընդհանուր առմամբ հավաքվել է 1499 աշխատավայրային իրադարձության նկարագրություն։ Դրանք գնահատվել են ըստ իրենց դրական կամ բացասական բնույթի, ինչպես նաև ըստ այն բանի, թե որքան անսովոր կամ խանգարող են եղել տվյալ իրադարձությունները։
Որ զգացումն է գերիշխում
Արդյունքները ցույց են տվել, որ աշխատանքի ընթացքում առավել հաճախ առաջանում է ոչ թե վախը կամ զայրույթը, այլ ուրախությունը։ Հեղինակների դիտարկմամբ՝ դա վերաբերում է հատկապես առօրյա փոքր, բայց նշանակալից դեպքերին, երբ աշխատողը ստանում է սպասված արդյունք, դրական արձագանք կամ աջակցության նշան։
Զարմանքը ևս հաճախ է ուղեկցում աշխատանքային օրը, հատկապես երբ մարդիկ բախվում են անսպասելի որոշումների կամ կանխատեսվածից տարբեր զարգացումների։ Նման դեպքեր կարող են լինել թե՛ ոչ բարենպաստ, թե՛ դրական, օրինակ՝ հաճախորդի կողմից պայմանագրի չերկարաձգումը կամ ընկերության կողմից թիմային ընթրիքի վճարումը։
Երբ է առաջանում զայրույթը
Հետազոտությունը ցույց է տվել նաև, որ զայրույթը հիմնականում ծագում է այն ժամանակ, երբ աշխատողը զգում է անարդարություն, հրապարակային անհարգալից վերաբերմունք, նվաստացում կամ նպատակների արհեստական խոչընդոտում։ Այսինքն՝ խնդիրը միայն ծանրաբեռնվածությունը չէ, այլ նաև միջավայրում փոխհարաբերությունների որակը։
Հեղինակները շեշտում են, որ «վատ եմ զգում» ձևակերպումը բավարար չէ աշխատանքային վարքը հասկանալու համար։ Պետք է տարբերակել զգացումների բնույթը, քանի որ տխրությունը կարող է նվազեցնել արդյունավետությունը, իսկ զայրույթը՝ լարվածություն և հակամարտություն առաջացնել թիմում։
Ուսումնասիրությունը հիշեցնում է, որ աշխատավայրի կառավարումը միայն տնտեսական արդյունքի հարց չէ։ Կազմակերպությունները, որոնք հաշվի են առնում աշխատակիցների հուզական բարեկեցությունը, կարող են նվազեցնել կոնֆլիկտները և ապահովել ավելի կայուն աշխատանքային միջավայր։
Աղբյուր՝ The Independent