Հետազոտություն․ թունաքիմիկատներից ամեն տարի վնասվում են աշխարհի միլիոնավոր գյուղացիներ
Միջազգային հետազոտությունը, որն ուսումնասիրել է 2006-2023 թվականների հասանելի տվյալները, ցույց է տալիս՝ գյուղատնտեսությունում աշխատող մարդկանց գրեթե կեսը ամեն տարի ենթարկվում է թունաքիմիկատներով սուր թունավորման։ Զեկույցը գնահատում է, որ նման դեպքերի թիվը հասնում է 402-433 միլիոնի, իսկ մահացու ելքերի թիվը՝ մոտ 11 հազարին։ Համաշխարհային առավել ծանր բեռը բաժին է ընկնում Հնդկաստանին, որտեղ գրանցվում է մահերի շուրջ 60 տոկոսը։
Միջազգային հետազոտության համաձայն՝ թունաքիմիկատների կիրառումը շարունակում է ծանր առողջական հետևանքներ ունենալ գյուղատնտեսությունում աշխատողների համար ամբողջ աշխարհում։ 2006-2023 թվականների հրապարակային տվյալների հիման վրա կազմված գնահատականը ցույց է տալիս, որ ամեն տարի տասնյակ միլիոնավոր մարդիկ ենթարկվում են սուր թունավորման, իսկ մահացու դեպքերը հասնում են հազարների։
Ամենամեծ բեռը՝ գյուղատնտեսական շրջանների վրա
Հետազոտությունը, որը պատվիրվել է Pesticide Action Network կազմակերպության կողմից, գնահատում է անզգուշաբար առաջացած սուր թունավորումների թիվը՝ 402-433 միլիոն դեպք տարեկան։ Սա նշանակում է, որ աշխարհի գյուղացիների և ֆերմերային տնտեսություններում աշխատողների զգալի հատվածը բախվում է թունաքիմիկատների անմիջական ազդեցությանը՝ մշակման, ցողման կամ աղտոտված միջավայրի պատճառով։
Զեկույցում նշվում է, որ շուրջ 11 հազար մարդ ամեն տարի մահանում է թունաքիմիկատներով թունավորման հետևանքով։ Առավել ծանր վիճակը դիտվում է Հնդկաստանում, որտեղ արձանագրված մահերի շուրջ 60 տոկոսն է բաժին ընկնում այդ երկրին։
Ինչու է խնդիրը պահպանվում
Մասնագետների գնահատմամբ՝ խնդրի խորքում հաճախ ընկած են պաշտպանիչ միջոցների անբավարար օգտագործումը, աշխատանքի անվտանգության թույլ վերահսկողությունը և վնասակար նյութերի լայն տարածումը գյուղատնտեսությունում։ Գյուղատնտեսական աշխատողները հատկապես խոցելի են այն տարածքներում, որտեղ ուսուցումը սահմանափակ է, իսկ կանոնակարգերի կատարումը՝ թույլ։
Հետևանքներ նաև առողջապահական քաղաքականության համար
Նման մասշտաբի թունավորումների մասին տվյալները կրկին ընդգծում են ավելի խիստ վերահսկողության, կրթական ծրագրերի և ավելի անվտանգ այլընտրանքների անհրաժեշտությունը։ Թունաքիմիկատների հետ կապված ռիսկերը միայն աշխատանքային չեն․ դրանք կարող են ազդեցություն ունենալ նաև գյուղական համայնքների առողջության, շրջակա միջավայրի և սննդային անվտանգության վրա։
Հայաստանի համար ևս այս թեման կարևոր է՝ հատկապես գյուղատնտեսական շրջաններում, որտեղ քիմիական միջոցների օգտագործումը պահանջում է հստակ կանոններ, պաշտպանիչ միջոցներ և վերահսկողություն։ Համաշխարհային հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ այս խնդիրը ոչ թե առանձին երկրների, այլ ամբողջ գյուղատնտեսական համակարգի մարտահրավեր է։
Աղբյուր՝ The Guardian