Տապին որոշ դեղեր կարող են մեծացնել առողջական վտանգը
Ամառային շոգի օրերին որոշ լայնորեն նշանակվող դեղամիջոցներ կարող են խոչընդոտել օրգանիզմի բնական ջերմակարգավորումը և մեծացնել ջերմային հյուծման ու ջրազրկման վտանգը։ Խոսքը հատկապես վերաբերում է հակադեպրեսանտների, հակափսիխոտիկների և այլ դեղամիջոցների խմբերի, որոնք ազդում են քրտնարտադրության, մաշկային արյան հոսքի և հեղուկների հավասարակշռության վրա։ Նյութը կարևոր է նաև Հայաստանի համար, քանի որ ամռան ամիսներին բարձր ջերմաստիճանները հաճախ դառնում են լրացուցիչ առողջապահական մարտահրավեր։ Բժիշկները խորհուրդ են տալիս չդադարեցնել բուժումը ինքնակամ և տապի պայմաններում խորհրդակցել մասնագետի հետ։
Բարձր ջերմաստիճանների պայմաններում բժիշկները հիշեցնում են, որ որոշ լայնորեն կիրառվող դեղամիջոցներ կարող են օրգանիզմի համար ավելի դժվար դարձնել շոգին հարմարվելը։ Խնդիրը վերաբերում է հատկապես այն դեղերին, որոնք ազդում են քրտնարտադրության, արյան շրջանառության և հեղուկների պահպանման վրա։ Արդյունքում կարող են աճել ջերմային հյուծման, գլխապտույտի, ջրազրկման և ծանր դեպքերում՝ ջերմահարության վտանգները։
Սա կարևոր ազդակ է նաև Հայաստանի բնակիչների համար, քանի որ ամռան ամիսներին հանրապետության մի շարք մարզերում և հատկապես մայրաքաղաքում հաճախ արձանագրվում են երկարատև շոգեր։ Առավել զգոն պետք է լինեն տարեցները, քրոնիկ հիվանդություններ ունեցող անձինք և նրանք, ովքեր մշտական դեղորայքային բուժում են ստանում։
Որ դեղախմբերն են առավել հաճախ հիշատակվում
Աղբյուրում առանձնացվում են նախևառաջ հակադեպրեսանտների երկու խումբ՝ սերոտոնինի հետադարձ զավթման ընտրովի արգելակիչները և եռօղակ հակադեպրեսանտները։ Դրանք կարող են փոխել քրտնարտադրության բնական ընթացքը․ որոշ դեպքերում այն նվազում է, որոշներում՝ ավելանում։ Եթե օրգանիզմը բավարար չափով չի քրտնում, այն դժվարանում է սառչել, իսկ չափազանց քրտնարտադրության դեպքում մեծանում է հեղուկների կորստի և ջրազրկման հավանականությունը։
Նյութում հիշատակվում են նաև հակափսիխոտիկ դեղամիջոցները, որոնք կիրառվում են, օրինակ, շիզոֆրենիայի և երկբևեռ խանգարման ժամանակ։ Բացի այդ, զգուշացվում է, որ ջրազրկման պայմաններում թունավորման վտանգը կարող է բարձրանալ որոշ այլ պատրաստուկների, այդ թվում՝ լիթիումի դեպքում։ Թեև տարբեր դեղերի ազդեցությունը նույնը չէ, ընդհանուր սկզբունքը մեկն է՝ շոգը կարող է փոխել օրգանիզմի արձագանքը բուժմանը։
Ինչու է շոգը դառնում լրացուցիչ վտանգ
Մարդու օրգանիզմը ջերմաստիճանը կարգավորում է մի քանի հիմնական մեխանիզմներով՝ քրտնարտադրությամբ, մաշկի արյունամատակարարման փոփոխությամբ և հեղուկների հավասարակշռությամբ։ Երբ դեղամիջոցը խանգարում է այս համակարգերից որևէ մեկին, շոգ օրերին մարմինը դժվարությամբ է պահպանում անվտանգ ջերմային վիճակը։ Այդ պատճառով կարող են ի հայտ գալ թուլություն, սրտխառնոց, շփոթվածություն, գլխապտույտ կամ անսովոր ուժեղ քրտնարտադրություն։
Մասնագետները խորհուրդ են տալիս հնարավորության դեպքում խուսափել օրվա առավել շոգ ժամերից, մնալ զով միջավայրում և կանոնավոր լրացնել հեղուկների պակասը։ Միևնույն ժամանակ նրանք շեշտում են, որ նշանակված դեղամիջոցը չի կարելի դադարեցնել առանց բժշկական խորհրդի։ Եթե մարդը նկատում է, որ շոգին ավելի դժվար է տանում իր սովորական բուժումը, պետք է դիմել բժշկին կամ դեղագետին՝ անհատական ցուցումներ ստանալու համար։
Աղբյուր՝ The Independent