Մեծ Բրիտանիայում մոծակների աճը կարող է ուժեղացնել վտանգավոր վարակների սպառնալիքը
Լոնդոնի Հիգիենայի և արևադարձային բժշկության դպրոցի մասնագետը զգուշացրել է, որ Մեծ Բրիտանիայի ներկայիս տաք և խոնավ եղանակը նպաստում է մոծակների արագ տարածմանը։ Նրա խոսքով՝ կլիմայի փոփոխության հետևանքով առաջիկա տարիներին երկրում կարող են հաստատվել նաև այնպիսի տեսակներ, որոնք փոխանցում են դենգե տենդ, Զիկա և այլ վիրուսներ։ Մասնագետը միաժամանակ խորհուրդ է տվել բնակիչներին ձեռնարկել պարզ պաշտպանական քայլեր՝ խայթոցներից խուսափելու համար։
Լոնդոնում գործող Հիգիենայի և արևադարձային բժշկության դպրոցի բժշկական միջատաբանության մասնագետ Մոջկա Քրիստանը զգուշացրել է, որ Միացյալ Թագավորությունում եղանակային ներկայիս պայմանները նպաստում են մոծակների արագ աճին։ Նրա խոսքով՝ տաքացումը և տեղումները ստեղծում են միջավայր, որտեղ մոծակները կարող են բազմանալ, իսկ կլիմայի փոփոխությունն առաջիկա տարիներին կարող է նաև վտանգավոր տեսակների հաստատմանը նպաստել։
Ինչու է եղանակը կարևոր մոծակների տարածման համար
Մասնագետը բացատրել է, որ մոծակներին հարկավոր է թե՛ ջերմություն, թե՛ կանգուն ջուր, որպեսզի ձվադրեն և արագ զարգանան։ Նրա խոսքով՝ մայիսը չափազանց չոր էր, սակայն հունիսյան տեղումները արդեն ավելացրել են ջրային կուտակումները, իսկ ջերմաստիճանի բարձրացման շարունակությունը կարող է բերել մոծակների առավել նկատելի ակտիվության։
Քրիստանը խորհուրդ է տվել պաշտպանվել պարզ միջոցներով՝ մոծակասպան նյութ օգտագործել, երեկոյան ծածկել մաշկը երկարաթև հագուստով և կրել գուլպաներ, քանի որ մոծակները հաճախ խայթում են կոճերի շրջանում։ Այս քայլերը, ըստ նրա, կարող են նվազեցնել խայթոցների վտանգը, հատկապես ամառային ամիսներին։
Որ հիվանդություններն են դիտարկվում որպես հնարավոր սպառնալիք
Մասնագետի խոսքով՝ ներկայում Միացյալ Թագավորությունում չեն հաստատվել այն ներթափանցող տեսակները, որոնք հայտնի են դենգե տենդ, չիկունգունիա և Զիկա վիրուսներ փոխանցելու ունակությամբ, այդ թվում՝ Ասիական վագրային մոծակը և եգիպտական մոծակը։ Սակայն այդ տեսակների ձվերը նախկինում հայտնաբերվել են, ինչն ավելացնում է վերահսկողության անհրաժեշտությունը։
Նման վարակները արդեն առկա են Եվրոպայի մի շարք շրջաններում, հատկապես Միջերկրածովյան ավազանում։ Միևնույն ժամանակ, մալարիան Մեծ Բրիտանիայում չի համարվում տեղային հիվանդություն, սակայն ամեն տարի գրանցվում են շուրջ երկու հազար ներմուծված դեպքեր՝ արևադարձային և բարձր ռիսկային տարածաշրջաններից վերադարձող ճանապարհորդների շրջանում։
Գիտական կանխատեսումները և առողջապահական հետևանքները
Մոդելավորման ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ մինչև 2060-ականները Լոնդոնի և հարակից շրջանների կլիման կարող է նպաստել դենգե տենդի տեղային փոխանցմանը։ Այդ կանխատեսումը դեռ չի նշանակում անմիջական բռնկում, սակայն վկայում է, որ կլիմայական փոփոխությունները կարող են փոխել վարակների աշխարհագրությունը նաև Եվրոպայի հյուսիսային հատվածներում։
Մասնագետները նշում են, որ նման վտանգների պայմաններում կարևոր է մոծակների մոնիտորինգը, կանգուն ջրերի նվազեցումը և բնակչության իրազեկումը։ Տաք սեզոնների երկարաձգման հետ մեկտեղ այդ միջոցները կարող են դառնալ հանրային առողջության պաշտպանության կարևոր բաղադրիչ։
Աղբյուր՝ The Independent