Արտարգանդային հղիությունների աճը կապվում է ծննդաբերության հետաձգման հետ

· Առողջություն

Արտարգանդային հղիությունների աճը կապվում է ծննդաբերության հետաձգման հետ

Անգլիայում արտարգանդային հղիության պատճառով հոսպիտալացումների թիվը վերջին տարիներին զգալիորեն աճել է։ Լիվերպուլի համալսարանի հետազոտությունը վկայում է, որ գործոններից մեկը մայրության ավելի ուշ տարիքներում տեղի ունենալն է, իսկ ամենաբարձր ցուցանիշները պահպանվում են սոցիալապես առավել անապահով շրջաններում։ Մասնագետները միաժամանակ նշում են նաև բուժօգնության կազմակերպման փոփոխությունների և վարակների հնարավոր ազդեցությունը։

Հոսպիտալացումների աճը՝ կրկին ուշադրության կենտրոնում

Անգլիայում արտարգանդային հղիության պատճառով հիվանդանոցային ընդունումների թիվը վերջին տասնամյակում զգալի աճ է գրանցել։ Լիվերպուլի համալսարանի մասնագետների վերլուծության համաձայն՝ 2004-ից 2012 թվականներին այդ ցուցանիշն աճել է տարեկան միջինը շուրջ 3 տոկոսով, ապա 2012-ից 2021 թվականներին հարաբերականորեն կայունացել է, իսկ 2021-ից հետո կրկին սկսել է արագ բարձրանալ՝ արդեն ավելի քան 4 տոկոս տարեկան աճով։

Արտարգանդային հղիությունը տեղի է ունենում այն ժամանակ, երբ բեղմնավորված ձվաբջիջը ամրանում է արգանդից դուրս, ամենից հաճախ՝ արգանդափողի մեջ։ Այդ վիճակը սովորաբար չի կարող շարունակվել բնականոն կերպով և հաճախ պահանջում է դեղորայքային կամ վիրահատական միջամտություն։

Ովքե՞ր են առավել հաճախ տուժում

Հետազոտությունը, որը տպագրվել է Lancet Regional Health – Europe հանդեսում, ցույց է տալիս, որ 2013-ից 2024 թվականներին հոսպիտալացումների մեծ մասը՝ տարեկան 45–55 տոկոսը, բաժին է ընկել 25–34 տարեկան կանանց։ 35–39 տարեկանների բաժինը կազմել է ևս 20–25 տոկոս, մինչդեռ 20–24 տարեկանների շրջանում ցուցանիշը մնացել է մոտ 15–18 տոկոսի սահմանում։

Առանձնապես նկատելի է 40 տարեկան և բարձր կանանց մասնակցության աճը․ նրանց բաժինը 2013 թվականի մոտ 7 տոկոսից 2024 թվականին հասել է 12 տոկոսի։ Հեղինակները դա կապում են ծննդաբերության հետաձգման համազգային միտման հետ՝ նշելով, որ այդ փոփոխությունը կարող է նպաստել արտարգանդային հղիությունների աճին։

Սոցիալական անհավասարություն և հնարավոր այլ պատճառներ

Գիտնականները նաև արձանագրել են սոցիալական լուրջ տարբերություն։ Անգլիայի առավել անապահով շրջաններում ապրող կանանց մոտ հոսպիտալացումների մակարդակը մշտապես ավելի բարձր է եղել, քան ավելի բարեկեցիկ տարածքներում բնակվողների շրջանում։

Ուսումնասիրությունը միաժամանակ մատնանշում է նաև այլ հնարավոր գործոններ՝ հիվանդանոցներում արտարգանդային հղիությունների վարույթի փոփոխությունները և վարակների ազդեցությունը։ Մասնագետները շեշտում են, որ աճող ցուցանիշները պետք է դիտարկել ոչ միայն որպես բժշկական, այլև որպես հանրային առողջապահության խնդիր՝ կապված ինչպես վերարտադրողական տարիքի կառուցվածքի, այնպես էլ խոցելի խմբերի հասանելի բուժօգնության հետ։

Հետազոտության հեղինակների գնահատմամբ՝ Անգլիայում տարեկան մոտ 11 հազար հոսպիտալացում է արձանագրվում արտարգանդային հղիության պատճառով, ինչը մոտավորապես համարժեք է յուրաքանչյուր 90 հղիությունից մեկին։ Այդ պատճառով վաղ հայտնաբերումը և կանոնավոր բժշկական հսկողությունը շարունակում են մնալ կենսական նշանակություն ունեցող գործոններ։

Աղբյուր՝ The Independent

Նաև կարդացեք

Healthcare Expo 2026-ը Երևանում կմիավորի բժշկական նորարարություններն ու միջազգային փորձը

2026 թվականի դեկտեմբերի 4–6-ը Երևանի «Մերիդիան» ցուցահանդեսային կենտրոնում կանցկացվի Armenian International HealthCare Expo 2026 միջազգային առողջապահական ցուցահանդեսը։ Երեք օրվա ընթացքում միջոցառումը մեկ վայրում կհամախմբի բժշկական ոլորտի մասնագետներին, ընկերություններին և առողջապահությամբ հետաքրքրվող այցելուներին։

Ինչպես նվազեցնել օդի աղտոտվածության ազդեցությունը մարզվելիս

Քաղաքային միջավայրում մարզվելը առողջության համար ունի մեծ օգուտ, սակայն օդի աղտոտվածությունը կարող է բարձրացնել շնչառական և սրտանոթային ռիսկերը։ Մասնագետները նշում են, որ անհատական զգուշությունը կարևոր է, բայց առավել արդյունավետ լուծումը աղբյուրում արտանետումները նվազեցնելն է։

Քովիդից հետո լայնածավալ ուսումնասիրությունը հաստատել է RSV պատվաստանյութերի բարձր արդյունավետությունը տարեցների մոտ

ԱՄՆ-ում իրականացված նոր լայնածավալ ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ շնչառական սինցիցիալ վիրուսի՝ RSV-ի դեմ երկու պատվաստանյութերը տարեցների մոտ զգալիորեն նվազեցնում են ծանր ելքերի վտանգը։ 14.8 միլիոն Medicare շահառուների տվյալների հիման վրա գիտնականները պարզել են, որ պատվաստվածների շրջանում RSV-ի պատճառով հոսպիտալացման կամ մահվան հավանականությունը մոտ 80 տոկոսով ցածր է։ Արդյունքները կարևոր են հատկապես այն պատճառով, որ նախնական կլինիկական փորձարկումների ժամանակ արդյունավետությունը գնահատվում էր անսովոր պայմաններում՝ COVID-19 համավարակի ուշ փուլերում։

Ընդհանուր անզգայացումը ինչ է բացահայտում ուղեղի ու գիտակցության մասին

Ընդհանուր անզգայացումն արդեն գրեթե երկու դար է՝ բժշկության անփոխարինելի գործիք է, սակայն դրա աշխատանքի մեխանիզմը մինչև վերջ չի բացահայտվել։ Գիտնականները նշում են, որ այս դեղամիջոցների ուսումնասիրությունը ոչ միայն օգնում է անվտանգ դարձնել վիրահատությունները, այլև նոր լույս է սփռում ուղեղի աշխատանքի և գիտակցության բնույթի վրա։

Գիտնականները պարզել են՝ Եվրոպայի ամենավտանգավոր տիզը որսում է հիմնականում գիշերով

Բրիտանացի և եվրոպացի հետազոտողների նոր ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ ոչխարային տիզը՝ Եվրոպայում Լայմի հիվանդության գլխավոր փոխանցողը, առավել ակտիվ է գիշերային ժամերին։ Հետազոտությունը փոխում է պատկերացումը տիզերից վարակվելու ռիսկի մասին և կարևոր է մարդկանց ու կենդանիների պաշտպանությունը գնահատելու համար։

Մասնակցող ծնողությունը կարող է օգնել երեխաներին վերականգնվել ուղեղի ցնցումից

Երեխաների ուղեղի ցնցումները ԱՄՆ-ում ամեն տարի հարյուր հազարավոր ընտանիքների են առնչվում, իսկ դեպքերի զգալի մասը մնում է չհայտնաբերված կամ չբուժված։ Նյու Յորքում գործող ցնցումների կլինիկայի հիմնադիրն ու տնօրենը նշում է, որ ապաքինման գործում երբեմն մեծ դեր կարող են ունենալ հատկապես այն ծնողները, որոնք ուշադիր վերահսկում են երեխայի առօրյան։ Խոսքը ժամանակավոր խիստ ռեժիմի մասին է՝ քնի, սննդակարգի, էկրանային ժամանակի և ֆիզիկական ակտիվության սահմանափակմամբ։