Նոր հետազոտությունը ցույց է տալիս՝ դեռահասները քնում են ավելի քիչ, քան երբևէ
Մինեսոտայի համալսարանի Հանրային առողջության դպրոցի նոր հետազոտությունը ցույց է տվել, որ ԱՄՆ-ում դեռահասների քնի տևողությունը շարունակաբար նվազում է։ Pediatrics հանդեսում հրապարակված տվյալների համաձայն՝ անկումը վերաբերում է բոլոր տարիքային խմբերին, իսկ ավագ դեռահասների միայն 22 տոկոսն է հայտնել, որ գիշերը քնում է առնվազն յոթ ժամ։ Հետազոտողները քնի պակասը կապում են ոչ միայն տնային հանձնարարությունների, սոցիալական ճնշման և աշխատանքի, այլև էկրանների ու սոցիալական ցանցերի աճող ազդեցության հետ։ Արձանագրված միտումը կարևոր է հանրային առողջության տեսանկյունից, քանի որ դեռահասության շրջանում անբավարար քունը կարող է անդրադառնալ ուսմանը, հոգեկան վիճակին և ընդհանուր բարեկեցությանը։
ԱՄՆ-ի դեռահասները վերջին տարիներին քնում են ավելի քիչ, քան նախորդ սերունդները։ Այդ մասին վկայում է Մինեսոտայի համալսարանի Հանրային առողջության դպրոցի հետազոտությունը, որի արդյունքները հրապարակվել են Pediatrics գիտական հանդեսում։ Հետազոտության համաձայն՝ քնի տևողության նվազումը նկատվում է բոլոր տարիքային խմբերում, իսկ ավագ դեռահասների միայն 22 տոկոսն է հայտնել, որ յուրաքանչյուր գիշեր քնում է առնվազն յոթ ժամ։
Քնի պակասի խորացող միտումը
Հետազոտողները նշում են, որ դեռահասների քնի պակասը նոր երևույթ չէ, սակայն այժմ այն հասել է առավել ցածր ցուցանիշների։ Ավանդաբար ուշ քնելու հիմնական պատճառներից են եղել տնային հանձնարարությունները, արտադասարանական ծանրաբեռնվածությունը, հասակակիցների ազդեցությունը և որոշ դեպքերում՝ աշխատանքը։ Նոր տվյալները ցույց են տալիս, որ այդ գործոններին այժմ ավելացել են նաև սմարթֆոնների, տեսահարթակների և սոցիալական ցանցերի մշտական ներկայությունը։
Էկրանի դիմաց անցկացվող ժամանակը հաճախ հետաձգում է քնելու ժամը և նվազեցնում գիշերային հանգստի որակը։ Բացի այդ, թվային հաղորդակցությունը դեռահասներին պահում է մշտական ներգրավվածության վիճակում, ինչն էլ խաթարում է հանգստանալու բնական ընթացքը։ Այս փոփոխությունն առավել նկատելի է հատկապես ավագ տարիքային խմբերում, որտեղ ուսումնական և սոցիալական պահանջները ևս ավելի մեծ են։
Հանրային առողջության հետևանքները
Բժշկական մասնագետները վաղուց են զգուշացնում, որ անբավարար քունը դեռահասության շրջանում կարող է անդրադառնալ հիշողության, ուշադրության, առաջադիմության և հուզական կայունության վրա։ Երկարատև քնի պակասը կապվում է նաև սթրեսի, ընկճվածության, վարքային դժվարությունների և ֆիզիկական առողջության որոշ խնդիրների աճի հետ։ Այդ պատճառով ուսումնասիրության արդյունքները կարևոր են ոչ միայն ընտանիքների, այլև դպրոցների և հանրային առողջության համակարգերի համար։
Թեև հետազոտությունը վերաբերում է ԱՄՆ-ին, դրա արձանագրած միտումները լայնորեն քննարկվում են նաև այլ երկրներում, որտեղ դեռահասների առօրյայում թվային միջավայրն ավելի ու ավելի մեծ տեղ է զբաղեցնում։ Մասնագետները շեշտում են, որ խնդրի լուծումը պահանջում է ոչ միայն անհատական կարգապահություն, այլև ընտանիքի, դպրոցի և հասարակության համատեղ մոտեցում՝ քնի արժեքը վերագնահատելու համար։
Աղբյուր՝ The Guardian