ՆԱՏՕ-ի նախարարական հանդիպման առանցքում՝ ԱՄՆ-ի զորքի տեղակայման անորոշ ազդակները
· Աշխարհ
ՆԱՏՕ-ի անդամ պետությունների արտաքին գործերի նախարարները հավաքվել են դաշինքի նախարարական նիստին՝ քննարկելու Միացյալ Նահանգների հետ փոխհարաբերությունների փոփոխվող շրջանակը և եվրոպական անվտանգության ընթացիկ հարցերը։ Քննարկումների կենտրոնում հայտնվել է ԱՄՆ նախկին նախագահ Դոնալդ Թրամփի հայտարարությունը Լեհաստան 5 հազար զինծառայող տեղակայելու մասին, որի վերաբերյալ պաշտոնական պարզաբանում դեռևս չէր ներկայացվել։ Հանդիպումը տեղի է ունենում այն պահին, երբ եվրոպական դաշնակիցները ձգտում են հստակեցնել Վաշինգտոնի անվտանգության պարտավորությունների ծավալն ու ուղղությունը։ Շվեդիայի արտգործնախարար Մարիա Մալմեր Ստեներգարդը խոստովանել է, որ ամերիկյան հայտարարությունները երբեմն շփոթեցնող են և դժվար՝ կողմնորոշվելու համար։
ՆԱՏՕ-ի անդամ երկրների արտաքին գործերի նախարարների հերթական հանդիպումը վերածվել է ամերիկյան անվտանգության քաղաքականության վերաբերյալ հստակության որոնման հարթակի։ Քննարկումների առանցքում է հայտնվել Դոնալդ Թրամփի հայտարարությունը, ըստ որի՝ Լեհաստանում պետք է տեղակայվեն 5 հազար ամերիկացի զինծառայողներ։ Սակայն նիստի մեկնարկին այդ խոսքի շուրջ պաշտոնական մանրամասներ դեռևս բացակայում էին, և դաշնակիցները սպասում էին ԱՄՆ պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոյի ժամանմանը։
Լեհաստանի շուրջ հնչած հայտարարության արձագանքը
Հանդիպումը հյուրընկալող շվեդական կողմը հրապարակավ ընդունել է, որ Վաշինգտոնից հնչող ազդակները միշտ չէ, որ միանշանակ են։ Շվեդիայի արտաքին գործերի նախարար Մարիա Մալմեր Ստեներգարդը նշել է, թե ամերիկյան հայտարարությունները երբեմն իսկապես շփոթեցնող են և ոչ միշտ՝ հեշտ ընկալելի։ Այդ գնահատականը արտացոլում է եվրոպական մի շարք մայրաքաղաքներում առկա ընդհանուր մտահոգությունը, երբ քաղաքական ուղերձները նախորդում են գործնական պարզաբանումներին։
Լեհաստանը ՆԱՏՕ-ի արևելյան թևի առանցքային պետություններից է, և այնտեղ ամերիկյան ռազմական ներկայության ցանկացած ընդլայնում դաշինքի ներսում դիտվում է ոչ միայն երկկողմ, այլև ընդհանուր զսպման քաղաքականության համատեքստում։ Այդ պատճառով նույնիսկ նախնական հայտարարությունները դառնում են դաշնակիցների ուշադրության առարկա, հատկապես այն պայմաններում, երբ Եվրոպայի անվտանգության միջավայրը շարունակում է մնալ լարված։
Եվրոպական դաշնակիցների ակնկալիքը Վաշինգտոնից
Նախարարական հանդիպման հիմնական ենթատեքստը եվրոպական դաշնակիցների ցանկությունն է՝ ավելի հստակ պատկերացում կազմել Միացյալ Նահանգների առաջիկա քայլերի մասին։ Խոսքը միայն Լեհաստանում հնարավոր տեղակայման մասին չէ, այլ նաև այն մասին, թե ինչպիսի քաղաքական և ռազմական դերակատարություն է Վաշինգտոնը նախատեսում ՆԱՏՕ-ի շրջանակում առաջիկա շրջանում։ Այդ հարցը կարևոր է նաև փոքր և միջին եվրոպական պետությունների համար, որոնք իրենց անվտանգության հաշվարկները կառուցում են դաշինքի համատեղ որոշումների վրա։
Եթե Մարկո Ռուբիոն ներկայացնի ավելի որոշակի պարզաբանում, դա կարող է մեղմել ներկայիս անորոշությունը և ցույց տալ, թե արդյոք խոսքը նոր նախաձեռնության, թե արդեն առկա ծրագրերի վերաձևակերպման մասին է։ Մինչ այդ, ՆԱՏՕ-ի նախարարական քննարկումները շարունակվում են այն իրողությամբ, որ եվրոպական կողմը փորձում է ոչ միայն արձագանքել ամերիկյան հայտարարություններին, այլև ստանալ կանխատեսելի և հաստատուն ռազմավարական ազդակներ։
Աղբյուր՝ The Guardian