Meta ընկերությունը համաձայնության է եկել ԱՄՆ մի շարք նահանգների հետ և պատրաստ է փոխել Facebook-ի ու Instagram-ի աշխատանքը՝ դեռահաս օգտատերերի պաշտպանության նպատակով։ Համաձայնությունը ավարտում է Կալիֆոռնիայում ընթացող նշանակալի դատական գործընթացը, որը ընկերությանը կարող է արժենալ մինչև 17 միլիարդ դոլար։ Նոր սահմանափակումները ներառում են օրական օգտագործման չափաքանակներ և գիշերային ժամերին արգելքներ ԱՄՆ-ում։
Meta ընկերությունը համաձայնության է եկել ԱՄՆ մի շարք նահանգների հետ և պարտավորվել է փոփոխել Facebook-ի ու Instagram-ի գործարկման մի շարք կանոններ՝ դեռահասների պաշտպանությունը ուժեղացնելու համար։ Համաձայնությունը վերջ է դնում Կալիֆոռնիայում ընթացող նշանակալի դատական գործընթացին, որը սոցիալական ցանցերի ազդեցության շուրջ արդեն երկար ժամանակ մեծ ուշադրության կենտրոնում էր։
Դատական գործի հիմքում՝ երեխաների վնասման մեղադրանքները
ԱՄՆ տասնյակ նահանգներ Meta-ին մեղադրում էին այն բանում, թե ընկերությունը գիտակցաբար ստեղծել է արտադրանքներ, որոնք երեխաներին կախվածության մեջ են գցում և վնասում նրանց հոգեկան առողջությանը։ Դատական քննումը պետք է դառնար ընկերության դեմ ամենախոշոր գործընթացներից մեկը, սակայն կողմերը նախընտրեցին հասնել կարգավորման։
Ըստ համաձայնության՝ Meta-ն կարող է վճարել մինչև 17 միլիարդ դոլար։ Թեև գործարքի ֆինանսական մանրամասները ամբողջությամբ հրապարակված չեն, այս չափը ցույց է տալիս գործի մեծածավալությունը և այն քաղաքական ու իրավական ճնշումը, որ ամիսներ շարունակ կուտակվել էր ընկերության շուրջ։
Ինչ փոփոխություններ են նախատեսվում
Meta-ն ստանձնել է լրացուցիչ պաշտպանական միջոցներ ներդնելու պարտավորություն՝ ԱՄՆ-ում դեռահաս օգտատերերի համար։ Դրանց թվում են օրական օգտագործման սահմանաչափերը և գիշերային ժամերին կիրառվող արգելքները, որոնք նպատակ ունեն նվազեցնել անընդհատ օգտագործումը և ուշ ժամերին հարթակներ մուտք գործելու հնարավորությունը։
Նման քայլերը դիտարկվում են որպես հերթական ազդակ տեխնոլոգիական հսկաների նկատմամբ աճող վերահսկողության վերաբերյալ։ ԱՄՆ-ում և այլ երկրներում օրեցօր ավելի հաճախ են քննարկվում սոցիալական ցանցերի ազդեցությունը անչափահասների վարքագծի, ուշադրության և հոգեկան առողջության վրա, իսկ այս գործը կարող է նախադեպ դառնալ ոլորտի համար։
Google-ը գործարկել է փորձարարական նոր հարթակ, որը թույլ է տալիս պարզ լեզվով նկարագրել խաղի գաղափարը և ստանալ պատրաստ, բրաուզերում աշխատող տարբերակ։ Ծառայությունը մաս է Google Labs-ի և հիշեցնում է ընկերության ու Meta-ի վերջին փորձերը՝ արհեստական բանականությամբ խաղեր ստեղծելու ուղղությամբ։ Մեկ օրվա ընթացքում փորձարկողը կարողացել է ստեղծել մի քանի խաղ, սակայն արդյունքները դեռևս ցույց են տալիս զգալի սահմանափակումներ։
Չիլիի գիտնականների ղեկավարած միջազգային խումբը հաստատել է Elias 2-24b էկզոմոլորակի գոյությունը՝ այն համարելով մինչ այժմ հայտնի ամենաերիտասարդը։ Մոլորակը գտնվել է երիտասարդ աստղի շուրջ ձևավորվող գազափոշային սկավառակում, որտեղ գիտնականները երկար ժամանակ որոնում էին մոլորակների ծննդի հետքերը։ Գտածոն կարևոր է, քանի որ թույլ է տալիս ավելի մոտ դիտարկել այն փուլը, երբ մոլորակները նոր են ձևավորվում։
ԱՄՆ-ում մեկնարկած Verifact Markets ստարտափը ներկայացել է որպես «կանխատեսումների շուկա վիճելի փաստերի համար»։ Հարթակը թույլ է տալիս օգտատերերին դիրք գրավել ոչ թե ապագա իրադարձությունների, այլ արդեն տեղի ունեցած, սակայն հանրային վեճ առաջացնող հարցերի շուրջ։ Առաջին թեմաների թվում են Covid-19-ի ծագումը, Ջեֆրի Էփսթինի մահվան հանգամանքները և 2025 թվականի Լոս Անջելեսի հրդեհների հետ կապված ապահովագրական պահանջները։
Meta-ի նոր անձնական օգնական Muse-ի ներքին հրահանգների արտահոսքը ցույց է տալիս, որ համակարգը կարող է հավաքել և համակարգել տեղեկություններ օգտատիրոջ հարազատների, գործընկերների և այլ կապերի մասին։ Հետազոտողների խոսքով՝ ծառայությունը ոչ միայն կատարում է հանձնարարություններ, այլև ձևավորում է մարդու սոցիալական շրջապատի մանրամասն քարտեզ։ Սա նորից բարձրացնում է արհեստական բանականության գաղտնիության և տվյալների պաշտպանության հարցը։
OpenAI-ը երեքշաբթի հրապարակել է մաթեմատիկայի տարբեր ոլորտներին վերաբերող հարյուրավոր նոր արդյունքներ՝ ցույց տալով իր առաջատար արհեստական բանականության մոդելների հնարավորությունները։ Սակայն մի շարք գիտնականներ մտահոգություն են հայտնել, որ ընկերությունը բավարար մանրակրկիտությամբ չի ստուգում այդ արդյունքները։ Քննադատների խոսքով՝ խնդրահարույց է նաև այն, որ մոդելների աշխատանքի մեխանիզմները լայն գիտական հանրության համար հասանելի չեն։
<p>Վերջին ամիսներին արհեստական բանականության առաջընթացը կրկին համաշխարհային ուշադրության կենտրոնում է հայտնվել՝ մաթեմատիկայի, գենոմիկայի և այլ ոլորտներում արձանագրած արդյունքներով։ Սակայն գիտնականներն ու հոգեբանները հիշեցնում են, որ տեխնոլոգիական ձեռքբերումների կողքին չպետք է ստվերվի մարդկային փորձի մեկ այլ կարևոր չափում՝ զարմանքը։</p><p>Բերքլիի համալսարանի հոգեբան Դաչեր Քելթների ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ մարդկանց մեծ մասի մոտ զարմանքի զգացումը հաճախ առաջանում է ոչ թե բնությունից կամ կրոնական փորձառությունից, այլ այլ մարդկանց քաջությունից, բարությունից ու անձնազոհությունից։ Այս դիտարկումը նոր լույս է սփռում այն հարցի վրա, թե ինչն է մեզ իրականում հիացնում ժամանակակից աշխարհում։</p>
