Սառույցների հալոցքը փոխում է Երկրի ձևը
· Աշխարհ
«Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Լևոն Ազիզյանը հայտնել է, որ սառույցների արագ հալոցքը հանգեցնում է Երկրի ձևի աստիճանական փոփոխության։ Գիտական այս գործընթացը կապված է ոչ միայն գլոբալ տաքացման, այլև զանգվածների վերաբաշխման հետ, որը ազդում է մոլորակի ֆիզիկական բնութագրերի վրա։ Խոսքը դանդաղ, բայց չափելի փոփոխության մասին է, որն արձանագրվում է ժամանակակից դիտարկումների միջոցով։
«Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Լևոն Ազիզյանը սոցցանցում անդրադարձել է սառույցների արագ հալոցքի հետևանքներին՝ նշելով, որ այդ գործընթացը փոխում է նաև Երկրի ձևը։ Նրա խոսքով՝ մոլորակի զանգվածների վերաբաշխումը կարող է աստիճանաբար ազդել Երկրի գնդաձևության և բևեռային հատվածների վրա։
Գլոբալ տաքացման անտեսանելի հետևանքը
Գիտական դիտարկումներով՝ սառույցների հալումն առաջացնում է ոչ միայն ծովի մակարդակի բարձրացում, այլև ազդում է Երկրի զանգվածային հավասարակշռության վրա։ Երբ սառույցը նվազում է, բևեռային շրջաններից դեպի օվկիանոսներ տեղափոխվում է մեծ քանակությամբ ջուր, և այդ փոփոխությունը, թեև դանդաղ, կարող է արտացոլվել մոլորակի ֆիզիկական կառուցվածքում։
Ազիզյանի հրապարակումը հիշեցնում է, որ կլիմայական փոփոխությունները միայն եղանակային երևույթների կամ ջերմաստիճանի տատանումների խնդիր չեն։ Դրանք ունեն նաև երկարաժամկետ ազդեցություն՝ սկսած սառցադաշտերի նահանջից մինչև երկրագնդի ռելիեֆի և պտտման որոշ պարամետրերի փոփոխություն։
Ինչ են արձանագրում գիտնականները
Ժամանակակից արբանյակային դիտարկումներն ու մոնիթորինգի համակարգերը հնարավորություն են տալիս հետևել այդ գործընթացներին առավել ճշգրիտ։ Գիտնականները նշում են, որ նման փոփոխությունները չեն կատարվում միանգամից, սակայն կուտակվում են տարիների ընթացքում և դառնում նկատելի համաշխարհային տվյալների վերլուծության մեջ։
Հայաստանի համար այս թեման կարևոր է նաև այն պատճառով, որ լեռնային երկրներում սառցադաշտերի նվազումը կարող է անդրադառնալ ջրային պաշարների, գետերի սնուցման և էկոհամակարգերի կայունության վրա։ Այդ պատճառով կլիմայական դիտարկումները ոչ միայն գիտական, այլև գործնական նշանակություն ունեն։
Երկարաժամկետ փոփոխության նշան
Մասնագետների գնահատմամբ՝ Երկրի ձևի վրա ազդող նման գործընթացները չեն երևում առօրյա կյանքում, սակայն դրանք վկայում են մոլորակի բնական հավասարակշռության փոփոխության մասին։ Սառույցների հալոցքը դարձել է գլոբալ տաքացման ամենատեսանելի նշաններից մեկը, որի ազդեցությունը տարածվում է նաև Երկրի ֆիզիկական հատկությունների վրա։