Բրիտանիայի ուսանողների զգալի մասը արհեստական բանականությունից սոցիալական լարվածություն է սպասում

Մեծ Բրիտանիայում Քինգզի քոլեջի անցկացրած հարցումն արձանագրել է, որ համալսարանական ուսանողների մոտ մեկ երրորդը կարծում է՝ արհեստական բանականության պատճառով աշխատատեղերի արագ կրճատումը կարող է հանգեցնել քաղաքացիական անկարգությունների։ Միևնույն ժամանակ հարցվածների շրջանում ուսանողները համարվում են արհեստական բանականության ամենաակտիվ օգտվողներից․ նրանց 77 տոկոսը նման գործիքներից օգտվում է առնվազն ամսական մի քանի անգամ, իսկ 27 տոկոսը՝ գրեթե ամեն օր։ Հետազոտությունը նաև ցույց է տվել, որ հանրության գրեթե կեսը կգերադասեր հնարավորինս խուսափել այդ տեխնոլոգիայից։ Այս տվյալները վկայում են, որ արհեստական բանականության տարածմանը զուգընթաց աճում են ոչ միայն ակնկալիքները, այլև հասարակական անհանգստությունները։
Մեծ Բրիտանիայում Քինգզի քոլեջի Լոնդոնի հարցումը ցույց է տվել, որ համալսարանական ուսանողների շուրջ մեկ երրորդը մտահոգված է արհեստական բանականության հետևանքով աշխատատեղերի արագ կորստով և կարծում է, թե այդ ընթացքը կարող է վերածվել հասարակական լուրջ ցնցումների։ Հարցման արդյունքները կարևոր են այն առումով, որ խոսքը վերաբերում է այն սերնդին, որն ամենամոտն է ապագա աշխատաշուկային և միաժամանակ ամենաշատն է առնչվում նոր թվային գործիքներին։
Ուսանողները՝ ակտիվ օգտվողներ և մտահոգ դիտորդներ
Հետազոտության համաձայն՝ ուսանողների 77 տոկոսը արհեստական բանականության գործիքներ է կիրառում առնվազն ամսական մի քանի անգամ, մինչդեռ աշխատող բնակչության շրջանում այդ ցուցանիշը 46 տոկոս է։ Ավելին, ուսանողների 27 տոկոսը նշել է, որ նման համակարգերից օգտվում է ամեն օր կամ գրեթե ամեն օր։ Այսպիսով, առավել ինտենսիվ օգտվողները միաժամանակ այն խումբն են, որն առավել հստակ է տեսնում նաև տեխնոլոգիական վերափոխման հնարավոր սոցիալական հետևանքները։
Այս հակասությունը բնորոշ է արհեստական բանականության շուրջ միջազգային քննարկմանը։ Մի կողմից՝ այն դիտվում է որպես ուսման, աշխատանքի և կառավարման արդյունավետությունը բարձրացնող միջոց, մյուս կողմից՝ աճում են մտավախությունները, թե ավտոմատացումը կարող է արագացնել մասնագիտությունների վերափոխումը և խորացնել անհավասարությունը։
Հասարակական անվստահության նշանները
Հարցումն արձանագրել է նաև մեկ այլ նշանակալի հանգամանք․ հանրության գրեթե կեսը կնախընտրեր հնարավորության դեպքում խուսափել արհեստական բանականությունից։ Սա վկայում է, որ տեխնոլոգիայի լայն տարածումը դեռ չի նշանակում համընդհանուր վստահություն։ Շատերի համար գլխավոր հարցը ոչ միայն հարմարավետությունն է, այլև այն, թե ով է վերահսկում այդ համակարգերը, ինչպես են պահպանվում իրավունքները և ինչ ազդեցություն է լինում զբաղվածության վրա։
Հայաստանյան լսարանի համար այս քննարկումը նույնպես արդիական է, քանի որ արհեստական բանականության գործիքները արագորեն ներթափանցում են կրթության, ծառայությունների և բիզնեսի տարբեր ոլորտներ։ Բրիտանական հարցման արդյունքները հիշեցնում են, որ տեխնոլոգիական առաջընթացի հետ մեկտեղ անհրաժեշտ է քննարկել վերապատրաստման, աշխատուժի հարմարեցման և հանրային վստահության ամրապնդման հարցերը, որպեսզի թվային վերափոխումը չվերածվի սոցիալական լարվածության աղբյուրի։
Աղբյուր՝ The Guardian