Միջին տարիքում առողջ քունը կարող է երկարացնել աշխատանքային կյանքը՝ ցույց է տալիս ուսումնասիրությունը

· Առողջություն

Միջին տարիքում առողջ քունը կարող է երկարացնել աշխատանքային կյանքը՝ ցույց է տալիս ուսումնասիրությունը

Ֆինլանդիայում անցկացված նոր հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ միջին տարիքում պահպանվող առողջ քնի սովորությունները կարող են նպաստել աշխատանքային կյանքը երկարացնելու համար։ 50-ից 68 տարեկան մարդկանց տվյալների վերլուծությունը վկայում է, որ քնի հաճախակի խանգարումները և չափազանց երկար՝ ինը ժամից ավելի քունը կապված են աշխատանքի շուկայից ավելի վաղ դուրս գալու հետ։ Գիտնականների խոսքով՝ լավ քունը կարող է կարևոր գործոն լինել տարեց աշխատողների զբաղվածությունը պահպանելու համար։

Քնի որակը՝ աշխատանքի տևողության գործոն

Ֆինլանդացի հետազոտողները եկել են եզրակացության, որ միջին տարիքում պահպանվող առողջ քնի ռեժիմը կարող է կապ ունենալ աշխատանքային կյանքի ավելի երկար տևողության հետ։ Ուսումնասիրությունը, որը հրապարակվել է Occupational & Environmental Medicine հանդեսում, հիմնված է 50-ից 68 տարեկան մարդկանց տվյալների վրա և ընդգծում է, որ ոչ միայն քնի տևողությունը, այլև դրա որակը կարող է ազդել զբաղվածության վրա։

Հետազոտության արդյունքները կարևոր են հատկապես այն երկրների համար, որտեղ բնակչության ծերացումը մեծացնում է աշխատաշուկայում ավելի երկար ներգրավված լինելու անհրաժեշտությունը։ Գիտնականների դիտարկմամբ՝ քնի խանգարումները կարող են լինել ոչ թե առանձին կենցաղային խնդիր, այլ աշխատանքի շարունակականության վրա ազդող առողջապահական գործոն։

Ինչ ցույց տվեցին տվյալները

Հետազոտողները վերլուծել են երկու լայնածավալ ուսումնասիրության նյութերը։ Դրանցից առաջինը ներառել է ավելի քան 70 հազար պետական հատվածի աշխատող՝ 2000-2016 թվականներին, իսկ երկրորդը հետևել է 6071 ֆինն չափահասների՝ 1998-2013 թվականներին։ Քնի մասին տվյալները հավաքվել են 50 տարեկանից հետո և դասակարգվել են երեք խմբի՝ կարճ՝ յոթ ժամից պակաս, միջին՝ յոթից մինչև ութուկես ժամ, և երկար՝ ինը ժամ և ավելի։

Քնի խանգարումների մեջ ընդգրկվել են քուն մտնելու կամ այն պահպանելու դժվարությունները, ինչպես նաև չափազանց վաղ արթնանալը։ Այն մարդիկ, որոնք հայտնել են, որ նման խնդիրներ գրեթե չունեն, միջին հաշվով սպասվում էր 13 տարի 5 ամիս աշխատանքային կյանք։ Միջին ծանրության խանգարումներ ունեցողների դեպքում այդ ցուցանիշը նվազել է մինչև 13 տարի, իսկ գրեթե ամեն գիշեր խանգարումներ ունեցողների մոտ՝ 12 տարի 10 ամիս։

Երկար քունն ու խախտված ռեժիմը՝ ավելի վաղ դուրս գալու հետ

Տվյալները նաև ցույց են տվել, որ չափազանց երկար քունը կապված է ավելի կարճ աշխատանքային հեռանկարի հետ։ Պետական հատվածի այն աշխատողների շրջանում, որոնք քնում էին յոթից մինչև ութուկես ժամ, աշխատանքային կյանքի սպասվող տևողությունը կազմել է 13 տարի 2 ամիս, մինչդեռ ինը ժամից ավելի քնողների մոտ՝ 12 տարի 5 ամիս։

Հետազոտողները նշել են նաև կրթական և մասնագիտական տարբերությունների ազդեցությունը։ Ավելի բարձր կրթությամբ և մասնագիտական աշխատանք կատարող մարդկանց մոտ աշխատանքային կյանքի տևողությունը սովորաբար ավելի բարձր է եղել, քան ցածր կրթությամբ և ռեժիմային աշխատանքներ ունեցող խմբերում։ Ամենաերկար կանխատեսվող աշխատանքային կյանքը գրանցվել է մասնագիտական ոլորտի կանանց մոտ, ովքեր չունեին քնի խանգարումներ, իսկ ամենակարճը՝ ծանր քնի խանգարումներ ունեցող տղամարդկանց շրջանում։

Գիտնականների խոսքով՝ արդյունքները չեն ապացուցում ուղղակի պատճառահետևանքային կապ, սակայն հուշում են, որ քնի բավարար տևողությունն ու որակը կարող են աջակցել տարեց մարդկանց աշխատանքային մասնակցությանը։ Նրանց գնահատմամբ՝ աշխատաշուկայում ավելի երկար մնալու քաղաքականությունը պետք է հաշվի առնի նաև առողջ քնի պահպանման անհրաժեշտությունը։

Աղբյուր՝ The Independent

Նաև կարդացեք

Արյան ճնշումը նվազեցնելու նոր եղանակ՝ առանց դեղերի

Գիտնականները պարզել են, որ շաբաթական ընդամենը մեկ իզոմետրիկ մարզում կարող է նպաստել արյան ճնշման պահպանվող նվազմանը։ Հետազոտությունը հրապարակվել է BMJ Open Sport & Exercise Medicine հանդեսում և հիմնված է 100 մեծահասակների մասնակցությամբ փորձի վրա։ Արդյունքները հատկապես կարևոր են նրանց համար, ովքեր չեն կարող կամ չեն ցանկանում հաճախ մարզվել։

Արագ քայլելը կարող է օգնել նվազեցնել թուլացածության նշանները

Ամերիկացի հետազոտողների նոր ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ տարեց մարդիկ, որոնք քայլում են ավելի արագ, ավելի հաճախ են բարելավում թուլացածության ցուցանիշները, քան նրանք, ովքեր շարժվում են դանդաղ տեմպով։ Արդյունքները հրապարակվել են PLOS ONE հանդեսում և վերաբերում են տարեցների շարժունությունը պահպանելու միջոցներին։ Հեղինակները շեշտում են, որ չափավորից ավելի ակտիվ քայլքը կարող է օգտակար լինել ոչ միայն առողջ, այլև թուլացած տարեցների համար։

Մարմնի ճարպը ոչ միայն ավելորդություն է, այլև կենսական գործոն

Մասնագետները հիշեցնում են, որ մարմնի ճարպը ոչ միայն էներգիայի պաշար է, այլև օրգանիզմի կենսական գործառույթների կարգավորիչ։ Դիետաների ու նիհարության ծայրահեղ միտումների պայմաններում բժիշկները զգուշացնում են՝ ճարպի չափազանց նվազեցումը կարող է վնասել առողջությանը։ Խոսքը ոչ միայն ավելորդ քաշի, այլև հորմոնների, ջերմակարգավորման և նյութափոխանակության խախտումների մասին է։ Այդ պատճառով կարևոր է հասկանալ՝ որքան ճարպ է անհրաժեշտ մարդուն և ինչու է ծայրահեղ նիհարությունը վտանգավոր։

Արհեստական բանականությունը կարող է շուտով շաքարախտը հայտնաբերել ձայնից

Բրիտանացի և ավստրալացի հետազոտողների նոր աշխատանքը ցույց է տալիս, որ արհեստական բանականությունը կարող է օգնել տիպ 2 շաքարախտի վաղ զննումին՝ վերլուծելով մարդու ձայնը։ Մոդելը ճանաչում է որոշ ձայնային փոփոխություններ, այդ թվում՝ խռպոտ խոսք և շնչառության վերահսկման թուլացում։ Հեղինակների խոսքով՝ նման գործիքը կարող է հասանելի լինել բջջային հավելվածներով կամ հեռախոսազանգերով։

Բժիշկը զգուշացրել է գազերի մշտական զսպման վտանգների մասին

Սանկտ Պետերբուրգի «ՍՄ-Կլինիկա» բժշկական կենտրոնի գաստրոէնտերոլոգ, հեպատոլոգ Նատալյա Կոնյուխովան պարզաբանել է, թե ինչ կարող է առաջացնել գազերը մշտապես զսպելու սովորությունը։ Նրա խոսքով՝ այս վարքագիծը ոչ միայն ուժեղացնում է անհարմարությունը, այլև ժամանակի ընթացքում կարող է անդրադառնալ ինչպես աղիքների, այնպես էլ ընդհանուր ինքնազգացողության վրա։ Բժիշկը նշել է, որ երկարատև սովորությունը երբեմն դառնում է ավելի լուրջ խանգարումների նախադրյալ։

Քունը կատարելագործելու մոլուցքը երբեմն հենց անքնության պատճառ է դառնում

<p>Քնի վերահսկման սարքերն ու ինքնավերահսկման նոր սովորույթները շատերին են ստիպում գնահատել գիշերային հանգիստը թվերով, ոչ թե ինքնազգացողությամբ։ Արդյունքում սովորական ժամանակավոր անքուն գիշերը երբեմն վերածվում է մշտական անհանգստության և կլինիկական անքնության։</p><p>Նյու Յորքցի մի բժիշկ նկարագրում է, թե ինչպես հիվանդները հաճախ ներկայանում են ոչ թե միայն հոգնածությամբ, այլև սեփական «քնի միավորների» պատճառով սրված վախով։ Նրա դիտարկմամբ՝ քունը չափազանց խիստ գնահատելը կարող է խաթարել հենց այն հանգստությունը, որից քունն է կախված։</p>