Դիզայներական շների մոդան նահանջում է, իսկ անպատասխանատու բուծման հետևանքը մնում է
Բրիտանիայում կենդանիների պաշտպանության կազմակերպությունները հայտնում են կարճդեմ շների՝ հատկապես պուգերի և բուլդոգների լքման աճի մասին։ Մասնագետները դա կապում են ոչ միայն պահման դժվարությունների, այլև այն միտման հետ, երբ ընտանի կենդանիները բուծվում են ծայրահեղ արտաքին հատկանիշների համար։ Հարցը կրկին առաջ է բերել կենդանիների բարեկեցության և պատասխանատու ընտրության խնդիրը։
Բրիտանիայում կենդանիների պաշտպանությամբ զբաղվող կազմակերպությունները ահազանգում են կարճդեմ շների լքման աճի մասին, որի մեջ առանձնապես մեծ բաժին ունեն պուգերն ու բուլդոգները։ Խոսքը միայն անհատական դեպքերի մասին չէ․ այս երևույթը դարձել է լայն քննարկման թեմա՝ կապված այն հանգամանքի հետ, որ որոշ ցեղատեսակներ երկար տարիներ ընտրովի են բուծվել արտաքին ծայրահեղ հատկանիշների համար։
Կարճդեմ շների հանրաճանաչությունից մինչև լքվածություն
Սոցիալական ցանցերում և գովազդային պատկերներում այս շները հաճախ ներկայացվել են որպես «խելոք» և «նորաձև» ընտանի կենդանիներ, սակայն իրականությունը շատ ավելի բարդ է։ Կարճ մռութը, խիտ մարմնակազմը և գանգի առանձնահատկությունները կարող են հանգեցնել շնչառական, աչքային և շարժողական խնդիրների, որոնք կենդանիների տերերից պահանջում են մշտական հոգատարություն և ֆինանսական ծախսեր։
Երբ մոդան փոխվում է կամ խնամքի դժվարությունները գերազանցում են սպասելիքները, նման կենդանիները հաճախ հայտնվում են ապաստարաններում կամ հանձնվում են կազմակերպություններին։ Կենդանիների պաշտպանները նշում են, որ խնդիրը խորանում է նաև այն պատճառով, որ շուկան շարունակում է խրախուսել արտաքինը՝ առողջության հաշվին։
Բուծման էթիկան և կենդանու բարեկեցությունը
Մասնագետների համոզմամբ՝ հարցը միայն անփույթ տերերի մասին չէ։ Եթե ցեղատեսակի պահանջարկը ձևավորվում է չափազանցված արտաքինի շուրջ, ապա բուծման շղթան անխուսափելիորեն հետևում է այդ պահանջարկին։ Արդյունքում կենդանու բնական կարողությունները և կենսաբանական կարիքները երկրորդ պլան են մղվում, մինչդեռ առաջնայինը դառնում է արտաքին տեսքը։
Այդ մոտեցումը կրկին բացում է կարևոր քննարկում՝ որքանով է ընդունելի կենդանիներին բուծել մարդու ճաշակին համապատասխանեցնելու համար, եթե դա խաթարում է նրանց առողջությունը։ Կենդանիների պաշտպանությամբ զբաղվողները պնդում են, որ պատասխանատու ընտրությունը պետք է սկսվի ոչ թե արտաքինից, այլ առողջությունից, խառնվածքից և խնամքի իրական պահանջներից։
Ինչ կարող է փոխել հանրային վերաբերմունքը
Անասնաբույժներն ու բարեգործական կազմակերպությունները կոչ են անում ապագա տերերին ավելի տեղեկացված որոշում կայացնել՝ մինչև շուն ձեռք բերելը ուսումնասիրելով ոչ միայն տեսքը, այլև ցեղատեսակի առանձնահատկությունները։ Նրանց կարծիքով՝ հանրային իրազեկումը կարող է նվազեցնել այն դեպքերը, երբ կենդանին ձեռք է բերվում միայն արտաքին գրավչության պատճառով։
Խնդիրը կարևոր է նաև այն պատճառով, որ կենդանիների նկատմամբ վերաբերմունքը շատ բան է ասում հասարակության պատասխանատվության մասին։ Երբ ընտանի կենդանին դադարում է լինել ապրող էակ և վերածվում է նորաձևության ատրիբուտի, դրա հետևանքը հաճախ կրում են հենց կենդանիները։
Աղբյուր՝ The Independent