Աստղագետները ներկայացրել են՝ ինչ ակնոցներով էին դիտում 1927 թվականի խավարումը
· Աշխարհ
Թագավորական ընկերությունը հրապարակել է հարյուր տարվա վաղեմության «Eclipsia» ակնոցների լուսանկարները՝ այն պահին, երբ Մեծ Բրիտանիան պատրաստվում էր վերջին տասնամյակների ամենախոր արևային խավարմանն։ Մասնագետները միաժամանակ հիշեցրել են, որ արևը դիտելու համար անհրաժեշտ են միայն ISO 12312-2 չափորոշիչով հաստատված պաշտպանիչ ակնոցներ։ Հին արխիվային նյութերը նաև վկայում են, թե ինչպես են անցյալում գիտնականներն ու հասարակությունը պատրաստվել նման հազվագյուտ երևույթներին։
Արխիվային ակնոցներ՝ նոր խավարման նախօրեին
Թագավորական ընկերությունը հրապարակել է «Eclipsia» անվամբ հատուկ ակնոցների լուսանկարները, որոնք պատրաստված էին գրեթե մեկ դար առաջ՝ արևային խավարումներ դիտելու համար։ Նյութերը ներկայացվել են այն օրերին, երբ Միացյալ Թագավորությունը սպասում էր վերջին տասնամյակների ամենախոր մասնակի խավարումներից մեկին։
Ըստ հաղորդագրության՝ խավարումը Լոնդոնի ժամանակով տեղի էր ունենալու ժամը 18։17-ից մինչև 20։06-ը, և արևի ավելի քան 90 տոկոսը պետք է ծածկվեր լուսնի կողմից։ Դա երկրի երկնքում դիտարկվող ամենախորը խավարումն էր 1999 թվականի լրիվ խավարումից հետո, իսկ հաջորդ այսչափ խոր երևույթը սպասվում է միայն 54 տարի անց։
Ինչպես էին նախապատրաստվում անցյալում
Հին ակնոցները կարմիր և սև ուղղանկյուն շրջանակներով էին, որոնց հետ տրվում էին նաև օգտագործման հրահանգներ և Օրդնանս Սուրվեյի քարտեզ՝ Անգլիայի այն հատվածներով, որտեղ լրիվ խավարման գոտին պետք է դիտարկվեր։ Թագավորական ընկերությունն այս նյութերը ներկայացրել է այլ արխիվային լուսանկարների հետ միասին՝ այդ թվում 1875 թվականի լրիվ արևային խավարումը պատկերող լուսանկարչական ապակե թիթեղներ։
Թիթեղները կրկին հայտնաբերվել էին արխիվում և վերադարձվել Լոնդոնի Թագավորական աստղագիտական ընկերությանը։ Դրանց թվում են նաև 23-ամյա ֆիզիկոս Արթուր Շուստերի արված պատկերները, երբ նա միացել էր Թագավորական ընկերության Թայլանդ ուղարկված արշավախմբին՝ խավարումը դիտելու նպատակով։
Աչքերի պաշտպանությունը՝ առաջին հերթին
Փորձագետները զգուշացրել են, որ արևին նայելու համար պետք է օգտագործել միայն հատուկ արևային խավարման ակնոցներ, որոնք համապատասխանում են ISO 12312-2 չափորոշչին։ Սովորական արևային ակնոցները բավարար պաշտպանություն չեն ապահովում և չեն կանխում ցանցաթաղանթի վնասումը։
Ակնաբույժները հիշեցրել են, որ այդ վնասը կարող է անմիջապես չզգացվել, քանի որ ցանցաթաղանթը ցավի ընկալիչներ չունի։ Ախտանշանները երբեմն ի հայտ են գալիս միայն մի քանի ժամ հետո՝ տեսողության մշուշմամբ, կենտրոնական մուգ բծով, գույների ընկալման թուլացմամբ և լույսի նկատմամբ զգայունության աճով, իսկ որոշ դեպքերում վնասը մնում է անբուժելի։
Գիտական հանրությունը նման արխիվային հրապարակումներն ընկալում է ոչ միայն որպես պատմական հետաքրքրություն, այլև որպես հիշեցում, որ արևային խավարման դիտումը պետք է զուգակցվի խիստ անվտանգության կանոններով։
Աղբյուր՝ The Independent