Արհեստական բանականության վտանգները՝ ամենահաճախ տրվող հարցերը

· Տեխնոլոգիա

Արհեստական բանականության վտանգները՝ ամենահաճախ տրվող հարցերը

Արհեստական բանականության արագ զարգացումը նորից սրել է հարցերը նրա անվտանգության մասին։ Ոմանք մտահոգված են, որ ԻԲ գործակալների կապը համացանցին կամ կենսական ենթակառուցվածքներին կարող է անսպասելի հետևանքներ ունենալ, իսկ մյուսները ահազանգում են, որ հետազոտողները շուտով կարող են ստեղծել ինքնուրույն գործող համակարգեր։ Այս քննարկումը դարձել է արհեստական բանականության շուրջ համաշխարհային հանրային օրակարգի առանցքային թեմաներից մեկը։

Արհեստական բանականության առաջընթացը նոր թափ է տվել այն հարցերին, որոնք այսօր առավել շատ են հուզում և՛ մասնագետներին, և՛ լայն հանրությանը։ Հատկապես մտահոգություն է առաջացնում այն, թե ինչ կարող է պատահել, երբ ԻԲ համակարգերը կապվեն համացանցին կամ կենսական ենթակառուցվածքներին։

Ինչու է մտահոգություն առաջացնում կապը համացանցի հետ

Մասնագետների մի մասը զգուշացնում է, որ ինքնաշխատ գործառույթներով օժտված համակարգերը, միանալով արտաքին ծառայություններին, կարող են կատարել գործողություններ, որոնց հետևանքները կանխատեսել դժվար կլինի։ Այդպիսի ռիսկերը վերաբերում են ոչ միայն տեղեկատվական համակարգերին, այլև ֆինանսական, տրանսպորտային կամ էներգետիկ ենթակառուցվածքներին։

Այս մտահոգությունը հատկապես սրվում է այն պատճառով, որ արհեստական բանականության գործիքները կարող են արագ արձագանքել, տվյալներ մշակել մեծ ծավալներով և գործել առանց մարդուն բնորոշ դանդաղ ստուգումների։ Այդ հանգամանքը մի կողմից մեծացնում է դրանց օգտակարությունը, մյուս կողմից՝ պահանջում խիստ վերահսկողություն և սահմանափակումներ։

Արդյոք ԻԲ-ն կարող է ինքնուրույն գործել

Մյուս կարևոր հարցը վերաբերում է այն բանին, թե արդյոք հետազոտողները շուտով կստեղծեն համակարգեր, որոնք կդրսևորեն ինքնուրույն նպատակներ և որոշումների կայացման ավելի լայն ունակություն։ Այսպիսի համակարգերի դեպքում խոսքը ոչ թե պարզ հրաման կատարող ծրագրերի, այլ ավելի ինքնավար վարքագիծ ունեցող գործիքների մասին է։

Եթե նման զարգացումը շարունակվի, ապա ուշադրության կենտրոնում կգտնվեն ոչ միայն տեխնիկական հմտությունները, այլև անվտանգության ապահովման մեխանիզմները՝ փորձարկում, սահմանափակ մուտք, մշտադիտարկում և մարդու վերջնական վերահսկողություն։ Առանց դրանց՝ նոր հնարավորությունները կարող են վերածվել նոր սպառնալիքների։

Հասարակության սպասելիքներն ու կարգավորման խնդիրը

Արհեստական բանականության շուրջ բանավեճը ցույց է տալիս, որ տեխնոլոգիական առաջընթացը այլևս չի դիտարկվում միայն որպես նորարարություն։ Այն ընկալվում է նաև որպես պատասխանատվության հարց, քանի որ ազդեցությունը կարող է տարածվել տնտեսության, պետության և կենցաղի վրա։

Ահա թե ինչու աճում է պահանջը՝ մշակել հստակ կանոններ, որոնք կսահմանեն՝ ինչպես կարելի է ԻԲ համակարգերը կիրառել անվտանգ և հաշվետու կերպով։ Այս մոտեցումը, ըստ մասնագետների, կարող է նվազեցնել վտանգները՝ միաժամանակ չկասեցնելով նոր տեխնոլոգիաների զարգացումը։

Նաև կարդացեք

Բրիտանիայի լեյբորիստական շրջանակներում աճում են արհեստական բանականության վտանգների շուրջ մտահոգությունները

Մեծ Բրիտանիայի լեյբորիստական շրջանակներում առավել տեսանելի են դառնում արհեստական բանականության անվտանգության վերաբերյալ մտահոգությունները։ Վեսթմինսթերում, ըստ հրապարակման, աճում է անհանգստությունը, թե նման գործիքները կարող են օգտագործվել ծայրահեղական խմբերի և այլ վնասակար դերակատարների կողմից։ Միևնույն ժամանակ կուսակցության բարձրաստիճան ներկայացուցիչները զգուշանում են նաև այն վտանգից, որ քաղաքական համակարգը կարող է հետ մնալ հանրային քննարկումներից, եթե ժամանակին չարձագանքի արագ զարգացող տեխնոլոգիական փոփոխություններին։

Google-ի նոր գործիքը թույլ է տալիս խաղեր ստեղծել պարզ խոսակցությամբ

Google-ը գործարկել է փորձարարական նոր հարթակ, որը թույլ է տալիս պարզ լեզվով նկարագրել խաղի գաղափարը և ստանալ պատրաստ, բրաուզերում աշխատող տարբերակ։ Ծառայությունը մաս է Google Labs-ի և հիշեցնում է ընկերության ու Meta-ի վերջին փորձերը՝ արհեստական բանականությամբ խաղեր ստեղծելու ուղղությամբ։ Մեկ օրվա ընթացքում փորձարկողը կարողացել է ստեղծել մի քանի խաղ, սակայն արդյունքները դեռևս ցույց են տալիս զգալի սահմանափակումներ։

Աստղագետները հաստատել են մինչ այժմ հայտնի ամենաերիտասարդ էկզոմոլորակի հայտնաբերումը

Չիլիի գիտնականների ղեկավարած միջազգային խումբը հաստատել է Elias 2-24b էկզոմոլորակի գոյությունը՝ այն համարելով մինչ այժմ հայտնի ամենաերիտասարդը։ Մոլորակը գտնվել է երիտասարդ աստղի շուրջ ձևավորվող գազափոշային սկավառակում, որտեղ գիտնականները երկար ժամանակ որոնում էին մոլորակների ծննդի հետքերը։ Գտածոն կարևոր է, քանի որ թույլ է տալիս ավելի մոտ դիտարկել այն փուլը, երբ մոլորակները նոր են ձևավորվում։

Նոր հարթակ է բացվել վիճելի պատմական փաստերի առևտրի համար

ԱՄՆ-ում մեկնարկած Verifact Markets ստարտափը ներկայացել է որպես «կանխատեսումների շուկա վիճելի փաստերի համար»։ Հարթակը թույլ է տալիս օգտատերերին դիրք գրավել ոչ թե ապագա իրադարձությունների, այլ արդեն տեղի ունեցած, սակայն հանրային վեճ առաջացնող հարցերի շուրջ։ Առաջին թեմաների թվում են Covid-19-ի ծագումը, Ջեֆրի Էփսթինի մահվան հանգամանքները և 2025 թվականի Լոս Անջելեսի հրդեհների հետ կապված ապահովագրական պահանջները։

Meta-ի Muse օգնականը ստեղծում է օգտատերերի շրջապատի մանրամասն պատկերներ

Meta-ի նոր անձնական օգնական Muse-ի ներքին հրահանգների արտահոսքը ցույց է տալիս, որ համակարգը կարող է հավաքել և համակարգել տեղեկություններ օգտատիրոջ հարազատների, գործընկերների և այլ կապերի մասին։ Հետազոտողների խոսքով՝ ծառայությունը ոչ միայն կատարում է հանձնարարություններ, այլև ձևավորում է մարդու սոցիալական շրջապատի մանրամասն քարտեզ։ Սա նորից բարձրացնում է արհեստական բանականության գաղտնիության և տվյալների պաշտպանության հարցը։

OpenAI-ի մաթեմատիկական արդյունքները հարցեր են առաջացրել մասնագետների մոտ

OpenAI-ը երեքշաբթի հրապարակել է մաթեմատիկայի տարբեր ոլորտներին վերաբերող հարյուրավոր նոր արդյունքներ՝ ցույց տալով իր առաջատար արհեստական բանականության մոդելների հնարավորությունները։ Սակայն մի շարք գիտնականներ մտահոգություն են հայտնել, որ ընկերությունը բավարար մանրակրկիտությամբ չի ստուգում այդ արդյունքները։ Քննադատների խոսքով՝ խնդրահարույց է նաև այն, որ մոդելների աշխատանքի մեխանիզմները լայն գիտական հանրության համար հասանելի չեն։