Մանկուց սառեցված ամորձային հյուսվածքից առաջին անգամ հաջողվել է սերմնաբջիջ ստանալ

· Առողջություն

Մանկուց սառեցված ամորձային հյուսվածքից առաջին անգամ հաջողվել է սերմնաբջիջ ստանալ

Գիտնականները պատմական առաջընթաց են արձանագրել վերարտադրողական բժշկության մեջ՝ կարողանալով սերմնաբջիջներ ստանալ այն տղամարդու մոտ, ում ամորձային հյուսվածքը սառեցվել էր դեռ մանկության տարիներին։ Այս հաջողությունը հույս է տալիս քիմիաթերապիայի հետևանքով անպտուղ դառնալու ռիսկ ունեցող երեխաներին։

Բեկումնային փորձ

Վերարտադրողական բժշկության ոլորտում գրանցվել է նշանակալի առաջընթաց․ 27-ամյա տղամարդու մոտ հաջողվել է սերմնաբջիջներ ստանալ այն ամորձային հյուսվածքից, որը սառեցվել էր, երբ նա 10 տարեկան էր։ Հյուսվածքը պահպանվել էր մինչև քիմիաթերապիան, որն անհրաժեշտ էր մանգաղաբջջային հիվանդության բուժման համար։

Ըստ հրապարակված տվյալների՝ սա առաջին դեպքն է, երբ նախահասուն տարիքում սառեցված ամորձային հյուսվածքի փոխպատվաստումը ցույց է տվել սերմնարտադրությունը վերականգնելու հնարավորություն չափահաս պացիենտի մոտ։ Գիտնականները սա համարում են կարևոր քայլ այն երեխաների համար, ովքեր ծանր բուժման արդյունքում կարող են կորցնել կենսաբանական ծնող դառնալու հնարավորությունը։

Ինչու է դա կարևոր

Քիմիաթերապիան կարող է վնասել վերարտադրողական համակարգը և առաջացնել անպտղություն։ Նոր մեթոդը տեսականորեն կարող է ապագայում թույլ տալ վաղ տարիքում հյուսվածք պահպանումը և տարիներ անց դրա օգտագործումը՝ սեփական գենետիկական նյութով երեխա ունենալու համար։

Մասնագետները նշում են, որ տեխնոլոգիան դեռ փորձարարական փուլում է և պահանջում է հետագա ուսումնասիրություններ, սակայն ձեռք բերված արդյունքը կարող է բացել նոր ուղի վերարտադրողական առողջության պահպանման համար՝ հատկապես ծանր հիվանդություններից բուժվող երեխաների շրջանում։

Գիտական հեռանկար

Հետազոտությունը նաև ընդգծում է cryopreservation-ի՝ սառեցված հյուսվածքի պահպանման մեթոդների աճող նշանակությունը բժշկության մեջ։ Եթե ապագայում մոտեցումը հաստատվի ավելի լայն փորձարկումներով, այն կարող է փոխել անպտղության կանխարգելման մոտեցումները ամբողջ աշխարհում։

Թեև այս պահին խոսքը մեկ հաջողված դեպքի մասին է, գիտական հանրությունը այն դիտարկում է որպես լուրջ առաջընթաց՝ վերարտադրողական բժշկության և մանկական ուռուցքաբանության համատեղ աշխատանքի ոլորտում։

Աղբյուր՝ The Guardian

Նաև կարդացեք

Healthcare Expo 2026-ը Երևանում կմիավորի բժշկական նորարարություններն ու միջազգային փորձը

2026 թվականի դեկտեմբերի 4–6-ը Երևանի «Մերիդիան» ցուցահանդեսային կենտրոնում կանցկացվի Armenian International HealthCare Expo 2026 միջազգային առողջապահական ցուցահանդեսը։ Երեք օրվա ընթացքում միջոցառումը մեկ վայրում կհամախմբի բժշկական ոլորտի մասնագետներին, ընկերություններին և առողջապահությամբ հետաքրքրվող այցելուներին։

Ինչպես նվազեցնել օդի աղտոտվածության ազդեցությունը մարզվելիս

Քաղաքային միջավայրում մարզվելը առողջության համար ունի մեծ օգուտ, սակայն օդի աղտոտվածությունը կարող է բարձրացնել շնչառական և սրտանոթային ռիսկերը։ Մասնագետները նշում են, որ անհատական զգուշությունը կարևոր է, բայց առավել արդյունավետ լուծումը աղբյուրում արտանետումները նվազեցնելն է։

Քովիդից հետո լայնածավալ ուսումնասիրությունը հաստատել է RSV պատվաստանյութերի բարձր արդյունավետությունը տարեցների մոտ

ԱՄՆ-ում իրականացված նոր լայնածավալ ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ շնչառական սինցիցիալ վիրուսի՝ RSV-ի դեմ երկու պատվաստանյութերը տարեցների մոտ զգալիորեն նվազեցնում են ծանր ելքերի վտանգը։ 14.8 միլիոն Medicare շահառուների տվյալների հիման վրա գիտնականները պարզել են, որ պատվաստվածների շրջանում RSV-ի պատճառով հոսպիտալացման կամ մահվան հավանականությունը մոտ 80 տոկոսով ցածր է։ Արդյունքները կարևոր են հատկապես այն պատճառով, որ նախնական կլինիկական փորձարկումների ժամանակ արդյունավետությունը գնահատվում էր անսովոր պայմաններում՝ COVID-19 համավարակի ուշ փուլերում։

Ընդհանուր անզգայացումը ինչ է բացահայտում ուղեղի ու գիտակցության մասին

Ընդհանուր անզգայացումն արդեն գրեթե երկու դար է՝ բժշկության անփոխարինելի գործիք է, սակայն դրա աշխատանքի մեխանիզմը մինչև վերջ չի բացահայտվել։ Գիտնականները նշում են, որ այս դեղամիջոցների ուսումնասիրությունը ոչ միայն օգնում է անվտանգ դարձնել վիրահատությունները, այլև նոր լույս է սփռում ուղեղի աշխատանքի և գիտակցության բնույթի վրա։

Գիտնականները պարզել են՝ Եվրոպայի ամենավտանգավոր տիզը որսում է հիմնականում գիշերով

Բրիտանացի և եվրոպացի հետազոտողների նոր ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ ոչխարային տիզը՝ Եվրոպայում Լայմի հիվանդության գլխավոր փոխանցողը, առավել ակտիվ է գիշերային ժամերին։ Հետազոտությունը փոխում է պատկերացումը տիզերից վարակվելու ռիսկի մասին և կարևոր է մարդկանց ու կենդանիների պաշտպանությունը գնահատելու համար։

Մասնակցող ծնողությունը կարող է օգնել երեխաներին վերականգնվել ուղեղի ցնցումից

Երեխաների ուղեղի ցնցումները ԱՄՆ-ում ամեն տարի հարյուր հազարավոր ընտանիքների են առնչվում, իսկ դեպքերի զգալի մասը մնում է չհայտնաբերված կամ չբուժված։ Նյու Յորքում գործող ցնցումների կլինիկայի հիմնադիրն ու տնօրենը նշում է, որ ապաքինման գործում երբեմն մեծ դեր կարող են ունենալ հատկապես այն ծնողները, որոնք ուշադիր վերահսկում են երեխայի առօրյան։ Խոսքը ժամանակավոր խիստ ռեժիմի մասին է՝ քնի, սննդակարգի, էկրանային ժամանակի և ֆիզիկական ակտիվության սահմանափակմամբ։