ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև լարվածությունը շարունակում է մնալ բարձր՝ չնայած հրադադարի շուրջ ձեռք բերված պայմանավորվածությանը։ Դիվանագիտական բանակցությունների արդյունքից կախված է՝ տարածաշրջանը կգնա՞ կայուն խաղաղության, թե՞ նոր էսկալացիայի։
ԱՄՆ-Իրան հակամարտությունը նոր փուլի շեմին է
ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև լարվածությունը շարունակում է մնալ բարձր՝ չնայած ձեռք բերված հրադադարի համաձայնությանը։ Ըստ հրապարակման՝ կողմերը կրկին փոխանակում են սպառնալիքներ, իսկ իրավիճակը կարող է կամ գնալ դեպի երկարատև խաղաղություն, կամ վերածվել նոր բախումների և ավելի մեծ մարդկային ու տնտեսական կորուստների։
Հրադադարի գործող ժամկետը մոտենում է ավարտին, և դա մեծացնում է անորոշությունը տարածաշրջանում։ Դիվանագիտական ջանքերը շարունակվում են, սակայն դեռ պարզ չէ՝ արդյոք կողմերը կհասնեն ավելի լայն բանակցությունների և կհասցնեն նվազեցնել էսկալացիայի վտանգը։
Բանակցությունների ճակատագիրը դեռ անորոշ է
Հոդվածում նշվում է, որ ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը կարող է մեկնել Պակիստանի մայրաքաղաք Իսլամաբադ, եթե Իրանը համաձայնի շարունակել բանակցությունները՝ կապված հակամարտության ավարտի հետ։ Սակայն Թեհրանից եկող ազդակները հակասական են, և այս պահի դրությամբ դեռ պարզ չէ՝ կողմերը կնստե՞ն բանակցությունների սեղանի շուրջ, թե՞ ոչ։
Տարածաշրջանում ցանկացած նոր էսկալացիա կարող է լուրջ հետևանքներ ունենալ ոչ միայն անվտանգության, այլև էներգետիկ ու տնտեսական կայունության համար։ Այդ պատճառով էլ այս զարգացումները հետաքրքրություն ունեն նաև հայկական լսարանի համար՝ հաշվի առնելով Հարավային Կովկասի զգայուն աշխարհաքաղաքական միջավայրը։
Լայն հետևանքներ տարածաշրջանի համար
Նյութում նաև հիշատակվում է, որ հակամարտության շարունակությունը կարող է լրացուցիչ ճնշում ստեղծել համաշխարհային շուկաների և տնտեսությունների վրա։ Այդ համատեքստում կարևոր է ոչ միայն ռազմական զարգացումների հետևումը, այլև այն, թե արդյոք դիվանագիտական ուղին կկարողանա կանխել նոր պատերազմական փուլը։
ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև ցանկացած համաձայնություն կամ ձախողում կարող է ազդել ամբողջ Մերձավոր Արևելքի անվտանգության վրա։ Այդ պատճառով առաջիկա ժամերն ու օրերը կարող են վճռորոշ լինել՝ հասկանալու համար՝ կկայանա՞ կայուն խաղաղություն, թե՞ հակամարտությունը կմտնի նոր փուլ։
Հոկտեմբերի 11-ի լուսաբացին Նեպալի կենտրոնական Գորխայի շրջանում տեղի ունեցած սողանքը փակել է Բուդհի Գանդակի գետը և առաջացրել հուժկու վարարման ալիք ստորին հոսանքում։ Ամենից շատ տուժած Չումանուբրի գյուղական համայնքում, ըստ հաղորդումների, ավերվել է երկու գյուղ, ջրերը քշել են տներ, ճանապարհներ և կամուրջներ։ Իշխանությունների տվյալներով՝ վնասվել է 204 տուն, տուժել է ավելի քան 650 մարդ, իսկ զբոսաշրջային երթուղիներում մեկուսացել են ավելի քան 100 օտարերկրյա արշավորդներ։
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարությունը հայտարարել է, որ անցած մեկ օրվա ընթացքում հակաօդային պաշտպանության միջոցները խոցել են 1425 ուկրաինական, ինքնաթիռային տիպի անօդաչու թռչող սարք։ Գերատեսչությունը այդ ցուցանիշը ներկայացրել է որպես վերջին ժամանակների առավել լայնածավալ հարձակումներից մեկի հետևանք։ Ավելի վաղ Մոսկվայի քաղաքապետ Սերգեյ Սոբյանինը հայտնել էր, որ հոկտեմբերի 14-ի գիշերը մայրաքաղաքի ուղղությամբ փորձ է արվել կիրառել 493 անօդաչու։ Պաշտոնական հաղորդագրություններում լրացուցիչ մանրամասներ առայժմ չեն հրապարակվել։
Սաուդյան Արաբիայի քաղաքացիական ավիացիայի իշխանությունների հաղորդմամբ՝ կիրակի օրը Ռիյադի արքա Խալիդի միջազգային օդանավակայանի ուղևորային տերմինալներից մեկը ենթարկվել է նոր հարվածի։ Միջադեպի հետևանքով մեկ մարդ զոհվել է, 11-ը՝ վիրավորվել, իսկ տերմինալում հրդեհ է բռնկվել։ Սա տեղի է ունեցել նախորդ օրվա մահաբեր հարձակման հաջորդ օրը և վկայում է, որ Եմենի պատերազմին առնչվող լարվածությունը շարունակում է խորանալ տարածաշրջանում։
Մեծ Բրիտանիայի Հարավային Յորքշիրի ոստիկանությունը հայտնել է, որ շաբաթ օրը Յորքշիրի վայրի բնության պարկում տղամարդ է մահացել վագրի արգելափակ տարածք մտնելուց հետո։ Արտակարգ ծառայությունները դեպքի վայր են կանչվել ժամը 13։30-ից քիչ անց, սակայն տղամարդուն արձանագրել են մահացած տեղում։ Ականատեսների խոսքով՝ մի կին փորձել է հետ պահել նրան արգելապատնեշն անցնելուց, սակայն չի կարողացել կանխել կատարվածը։
Լանսետի նորաստեղծ հանձնաժողովը հրապարակել է մարդկության առողջությանը սպառնացող 17 խոշոր վտանգների գնահատականը՝ նշելով, որ դրանցից յուրաքանչյուրին հնարավոր է արձագանքել իրատեսական քայլերով։ Առաջին տեղերում են արհեստական բանականության չարաշահումը և միջուկային հակամարտությունը, որոնց երկարաժամկետ հետևանքները, ըստ գնահատման, կարող են հասնել մինչև մարդկության գոյության սպառնալիք։ Զեկույցը հիշատակում է նաև հարուստ երկրների օգնության կրճատումները, կլիմայական ճգնաժամը և մանկական թերսնումը։
Իսայաս փոթորկի թուլացած մնացորդները կիրակի օրը շարժվում էին դեպի հյուսիս՝ տեղատարափ անձրևներ բերելով Կենտրոնական Ապալաչների և Միջատլանտյան շրջաններ։ Միևնույն ժամանակ Ֆլորիդայի Պանհենդլում և Ալաբամայի հարավում մոտ 396 հազար բաժանորդ մնացել էր առանց էլեկտրականության։ ԱՄՆ օդերևութաբանական ծառայությունը զգուշացնում է ջրհեղեղի, ուժեղ քամու և վտանգավոր ծովային ալեկոծության շարունակման մասին։
