Նավթի համաշխարհային գներն աճել են, իսկ եվրոպական բորսաները նվազել են՝ ԱՄՆ-ի կողմից իրանական նավի բռնագրավումից հետո։ Միջադեպը նոր լարվածություն է առաջացրել Մերձավոր Արևելքում և թուլացրել խաղաղության շուրջ սպասումները։
Շուկաները արձագանքեցին Մերձավոր Արևելքի նոր լարվածությանը
Նավթի համաշխարհային գները կտրուկ բարձրացել են, իսկ եվրոպական ֆոնդային շուկաները նվազել են այն բանից հետո, երբ ԱՄՆ-ը բռնագրավել է իրանական նավ։ Դեպքը հարվածել է տարածաշրջանում լարվածությունը թուլացնելու և հնարավոր խաղաղության համաձայնության հասնելու սպասումներին։
Brent տեսակի նավթի գինը երկուշաբթի օրը աճել է մինչև 5 տոկոսով՝ հասնելով մոտ 95.50 դոլարի մեկ բարելի դիմաց։ Շուկաների համար սա նոր ազդանշան է, որ Մերձավոր Արևելքի իրավիճակը շարունակում է անմիջական ազդեցություն ունենալ էներգակիրների արժեքի և ներդրողների տրամադրության վրա։
Հորմուզի նեղուցի վտանգը շարունակում է անհանգստացնել
Լրատվական հաղորդումներում նշվում է, որ մտահոգություն կա Հորմուզի նեղուցի երկարատև փակման հնարավորության շուրջ, ինչը կարող է խաթարել նավթի և գազի մատակարարումները։ Այդպիսի զարգացումը սովորաբար արագորեն ազդում է ինչպես համաշխարհային էներգետիկ շուկաների, այնպես էլ եվրոպական տնտեսության վրա։
Հայաստանի համար նման զարգացումները կարևոր են ոչ միայն գլոբալ շուկաների շարժի, այլ նաև վառելիքի գների և ներմուծման ծախսերի հնարավոր աճի տեսանկյունից։ Մերձավոր Արևելքում ցանկացած նոր սրում կարող է լրացուցիչ ճնշում գործադրել տարածաշրջանային և միջազգային տնտեսության վրա։
Տարածաշրջանային լարվածության տնտեսական հետևանքները
Նավթի գների բարձրացումը սովորաբար բերում է փոխադրումների, էներգիայի և արտադրական ծախսերի աճի՝ ազդեցություն ունենալով նաև սպառողական գների վրա։ Դրա ֆոնին ներդրողները հաճախ նվազեցնում են ռիսկային ակտիվների հանդեպ հետաքրքրությունը, ինչն էլ տեսանելի դարձավ եվրոպական բորսաներում։
Մասնագետները հետևում են, թե արդյոք ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև լարվածության սրումը կազդի ավելի լայն քաղաքական գործընթացների վրա։ Առայժմ շուկաները շարունակում են մնալ զգայուն ցանկացած նոր հայտարարության կամ միջադեպի նկատմամբ։
Հոկտեմբերի 11-ի լուսաբացին Նեպալի կենտրոնական Գորխայի շրջանում տեղի ունեցած սողանքը փակել է Բուդհի Գանդակի գետը և առաջացրել հուժկու վարարման ալիք ստորին հոսանքում։ Ամենից շատ տուժած Չումանուբրի գյուղական համայնքում, ըստ հաղորդումների, ավերվել է երկու գյուղ, ջրերը քշել են տներ, ճանապարհներ և կամուրջներ։ Իշխանությունների տվյալներով՝ վնասվել է 204 տուն, տուժել է ավելի քան 650 մարդ, իսկ զբոսաշրջային երթուղիներում մեկուսացել են ավելի քան 100 օտարերկրյա արշավորդներ։
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարությունը հայտարարել է, որ անցած մեկ օրվա ընթացքում հակաօդային պաշտպանության միջոցները խոցել են 1425 ուկրաինական, ինքնաթիռային տիպի անօդաչու թռչող սարք։ Գերատեսչությունը այդ ցուցանիշը ներկայացրել է որպես վերջին ժամանակների առավել լայնածավալ հարձակումներից մեկի հետևանք։ Ավելի վաղ Մոսկվայի քաղաքապետ Սերգեյ Սոբյանինը հայտնել էր, որ հոկտեմբերի 14-ի գիշերը մայրաքաղաքի ուղղությամբ փորձ է արվել կիրառել 493 անօդաչու։ Պաշտոնական հաղորդագրություններում լրացուցիչ մանրամասներ առայժմ չեն հրապարակվել։
Սաուդյան Արաբիայի քաղաքացիական ավիացիայի իշխանությունների հաղորդմամբ՝ կիրակի օրը Ռիյադի արքա Խալիդի միջազգային օդանավակայանի ուղևորային տերմինալներից մեկը ենթարկվել է նոր հարվածի։ Միջադեպի հետևանքով մեկ մարդ զոհվել է, 11-ը՝ վիրավորվել, իսկ տերմինալում հրդեհ է բռնկվել։ Սա տեղի է ունեցել նախորդ օրվա մահաբեր հարձակման հաջորդ օրը և վկայում է, որ Եմենի պատերազմին առնչվող լարվածությունը շարունակում է խորանալ տարածաշրջանում։
Մեծ Բրիտանիայի Հարավային Յորքշիրի ոստիկանությունը հայտնել է, որ շաբաթ օրը Յորքշիրի վայրի բնության պարկում տղամարդ է մահացել վագրի արգելափակ տարածք մտնելուց հետո։ Արտակարգ ծառայությունները դեպքի վայր են կանչվել ժամը 13։30-ից քիչ անց, սակայն տղամարդուն արձանագրել են մահացած տեղում։ Ականատեսների խոսքով՝ մի կին փորձել է հետ պահել նրան արգելապատնեշն անցնելուց, սակայն չի կարողացել կանխել կատարվածը։
Լանսետի նորաստեղծ հանձնաժողովը հրապարակել է մարդկության առողջությանը սպառնացող 17 խոշոր վտանգների գնահատականը՝ նշելով, որ դրանցից յուրաքանչյուրին հնարավոր է արձագանքել իրատեսական քայլերով։ Առաջին տեղերում են արհեստական բանականության չարաշահումը և միջուկային հակամարտությունը, որոնց երկարաժամկետ հետևանքները, ըստ գնահատման, կարող են հասնել մինչև մարդկության գոյության սպառնալիք։ Զեկույցը հիշատակում է նաև հարուստ երկրների օգնության կրճատումները, կլիմայական ճգնաժամը և մանկական թերսնումը։
Իսայաս փոթորկի թուլացած մնացորդները կիրակի օրը շարժվում էին դեպի հյուսիս՝ տեղատարափ անձրևներ բերելով Կենտրոնական Ապալաչների և Միջատլանտյան շրջաններ։ Միևնույն ժամանակ Ֆլորիդայի Պանհենդլում և Ալաբամայի հարավում մոտ 396 հազար բաժանորդ մնացել էր առանց էլեկտրականության։ ԱՄՆ օդերևութաբանական ծառայությունը զգուշացնում է ջրհեղեղի, ուժեղ քամու և վտանգավոր ծովային ալեկոծության շարունակման մասին։
